Chia sẻ Download
Tài liệu Hóa phân tích : Lý thuyết và thực hành part 3
/32 trang
Thành viên idoc2012

Hóa phân tích : Lý thuyết và thực hành part 3

- 12 tháng trước
660
Báo lỗi

Trình bày và giải thích được phản ứng của thuốc thử nhóm với các cation nhóm III. 2. Viết được một số phản ứng đặc trưng của các cation nhóm III. 3. Giải thích được các bước phân tích theo sơ đồ 2 (phần phân tích cation nhóm III). Các cation nhóm III đều có khả năng tạo thành các muối tan trong môi trường kiềm d−: Al3+ + 4OH- = AlO2- + 2H2O Aluminat Zn2+ + 4OH- = ZnO22- + 2H2O Zincat Vì vậy thuốc thử để tách cation nhóm III ra khỏi các nhóm khác là NaOH hoặc KOH dư. Sau đó nhận biết từng cation nhóm III bằng các phản ứng đặc trưng của chúng. 2. Các phản ứng phân tích đặc trưng của cation nhóm III 2.1. Với NaOH hay KOH

Nội dung
Hoá phân tích - Lý thuyết và thực hành

Bµi 5

cation nhãm III: Al3+, Zn2+

Môc tiªu 1. Tr×nh bµy vµ gi¶i thÝch ®−îc ph¶n øng cña thuèc thö nhãm víi c¸c cation

nhãm III.

2. ViÕt ®−îc mét sè ph¶n øng ®Æc tr−ng cña c¸c cation nhãm III. 3. Gi¶i thÝch ®−îc c¸c b−íc ph©n tÝch theo s¬ ®å 2 (phÇn ph©n tÝch cation nhãm III).

1. TÝnh chÊt chung C¸c cation nhãm III ®Òu cã kh¶ n¨ng t¹o thµnh c¸c muèi tan trong

m«i tr−êng kiÒm d−:

Al3+ + 4OH- = AlO2 - + 2H2O

Aluminat

Zn2+ + 4OH- = ZnO2 2- + 2H2O

Zincat

V× vËy thuèc thö ®Ó t¸ch cation nhãm III ra khái c¸c nhãm kh¸c lµ NaOH hoÆc KOH d−. Sau ®ã nhËn biÕt tõng cation nhãm III b»ng c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña chóng.

2. C¸c ph¶n øng ph©n tÝch ®Æc tr−ng cña cation nhãm III

2.1. Víi NaOH hay KOH

− Al3+ + 3OH- = Al(OH)3↓ tr¾ng v« ®Þnh h×nh Al(OH)3 + OH

- = AlO2 - + 2H2O

Muèn thu ®−îc kÕt tña Al(OH)3 th× dïng acid yÕu:

AlO2 - + NH4

+ + H2O = Al(OH)3↓ + NH3 − Zn2+ + 2OH- = Zn(OH)2↓

Zn(OH)2 + 2OH - = ZnO2

2- + 2H2O

66

Muèn thu ®−îc kÕt tña Zn(OH)2 th× dïng acid yÕu, nh−ng kh«ng dïng NH4

+ v× t¹o thµnh phøc tan [Zn(NH3)4] 2+.

2.2. Víi NH4OH

Al3+ + 3NH4OH = Al(OH)3↓ + 3NH4+

Zn2+ + 4NH4OH = [Zn(NH3)4] 2+ + 4H2O

2.3. Víi Na2CO3 hay K2CO3

2AlCl3 + 3Na2CO3 + 3H2O = 2Al(OH)3↓+ 6 NaCl + 3CO2↑

Riªng Zn2+ t¹o thµnh c¸c s¶n phÈm kh¸c nhau tuú theo nång ®é dung dÞch:

2ZnCl2 + 2Na2CO3 + H2O = Zn2(OH)2CO3↓ + 4NaCl + CO2↑

3ZnCl2 + 3Na2CO3 + H2O = Zn3(OH)2(CO3)2↓ + 6NaCl + CO2↑

2.4. Víi Na2HPO4

AlCl3 + 2Na2HPO4 = AlPO4 ↓ keo tr¾ng + 3NaCl + NaH2PO4 3ZnCl2 + 4Na2HPO4 = Zn3(PO4)2 ↓ keo tr¾ng + 6NaCl + 2NaH2PO4

C¸c muèi phosphat trªn ®Òu tan ®−îc trong kiÒm vµ acid v« c¬.

2.5. Víi H2S:

− Trong m«i tr−êng trung tÝnh hoÆc amoniac th× Al3+ t¹o thµnh Al(OH)3↓ : 2NH4OH + H2S = (NH4)2S + 2H2O

2AlCl3 + 3(NH4)2S = Al2S3 + 6NH4Cl

Al2S3 + 6H2O = 2Al(OH)3↓ + 3H2S

− Trong m«i tr−êng trung tÝnh hoÆc kiÒm yÕu th× Zn2+ t¹o thµnh ZnS↓ : Zn2+ + H2S = ZnS↓ tr¾ng v« ®Þnh h×nh + 2H+

ZnS tan trong c¸c acid v« c¬, nh−ng kh«ng tan trong CH3COOH vµ NaOH.

67

B¶ng 10: Tãm t¾t c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña cation nhãm III

Cation Thuèc thö

Al3+ Zn2+

NaOH d− AlO2 - ZnO2

2-

Na2CO3 Al(OH)3 ↓ keo tr¾ng Zn2(OH)2CO3 ↓ tr¾ng

NH4OH d− Al(OH)3 ↓ keo tr¾ng [Zn(NH3)4]2+ tan

Na2HPO4 AlPO4↓ tr¾ng Zn3(PO4)2↓ tr¾ng

H2S trong CH3COOH − ZnS↓ tr¾ng

(NH4)2S trong m«i tr−êng trung

tÝnh hay kiÒm yÕu Al(OH)3 ↓ keo tr¾ng ZnS↓ tr¾ng

(NH4)2[Hg(SCN)4] −

− Cã mÆt vÕt Cu2+, t¹o kÕt tña mµu tÝm

− Cã mÆt vÕt Co2+, t¹o kÕt tña mµu lôc

Alizarin-S

O

O

OH

OH

SO3Na

KÕt tña s¬n ®á

O

O

O

OH

SO3Na

Al

(1/3 c«ng thøc phøc)

68

3. S¬ ®å ph©n tÝch

S¬ ®å2*: S¬ ®å lý thuyÕt ph©n tÝch Cation nhãm II: Ca2+, Ba2+ vµ nhãm III Al3+, Zn3+

Dung dÞch ph©n tÝch + H2SO4 2N (tõng giät) + C2H5OH. §un nhÑ, ly t©m

Tña T1 (BaSO4, CaSO4) Na2CO3 b·o hoµ l¾c kü, ®un nãng, ly t©m. LÆp l¹i 3,4 lÇn ®Ó chuyÓn hÕt tña T1 thµnh tña BaCO3, CaCO3

N−íc ly t©m L1:Al3+, Zn2+ + NaOH 2N d−

Dung dÞch: AlO2 -, ZnO2

2-, c« c¹n bít + NH4Cl b·o hßa + NH4OH ®Æc (vµi giät)

Tña T3: Al (OH)3↓ t T×m Al3+

N−íc ly t©m L3: [Zn(NH3)4]2+ t T×m Zn2+

Tña T3: CaCo3 , BaCO3 + CH3COOH 2N

(®ñ ®Ó tan hÕt)

Dung dÞch: Ca2+, Ba2+ + K2CrO4 5%

(tíi dung dÞch mµu vµng)

Tña T2: BaCrO4 mµu vµng (kh«ng tan trong

NaOH 2N)

t T×m Ba2+

N−íc ly t©m L2: Ca2+ t T×m Ca2+

* S¬ ®å thùc hµnh t−¬ng øng: xem s¬ ®å 2, PhÇn 2. Thùc hµnh ph©n tÝch ®Þnh tÝnh.

69

bµi tËp (bµi 5) 5.1. H·y hoµn thµnh c¸c ph−¬ng tr×nh ph¶n øng sau:

1) AlCl3 + KOHd− → ... +.... 2) Al(NO3)3 + Na2CO3 → ... +.... 3) ZnSO4 + NH4OHd− → ... +.... 4) ZnCl2 + Na2S → ... +....

5.2. H·y gi¶i thÝch v× sao cã thÓ dïng hçn hîp NH4Cl b·o hßa vµ NH4OH ®Æc ®Ó t¸ch riªng AlO2

- vµ ZnO2 2- ?

5.3. §Ó nhËn biÕt sù cã mÆt cña ion Al3+ trong dung dÞch, cã thÓ dïng thuèc thö nµo trong sè c¸c chÊt sau, v× sao?

1) Dung dÞch NH4OH ®Æc

2) Dung dÞch Na2S

3) Dung dÞch Alizarin-S

70

Bµi 6

cation nhãm IV: Fe3+, Fe2+, Bi3+, Mg2+, Mn2+

Môc tiªu 1. Tr×nh bµy vµ gi¶i thÝch ®−îc ph¶n øng cña thuèc thö nhãm víi c¸c cation nhãm IV. 2. ViÕt ®−îc mét sè ph¶n øng ®Æc tr−ng cña c¸c cation nhãm IV. 3. Gi¶i thÝch ®−îc c¸c b−íc ph©n tÝch theo s¬ ®å 3.

1. TÝnh chÊt chung §Æc tÝnh chung cña cation nhãm IV lµ t¹o kÕt tña hydroxyd kh«ng tan

trong kiÒm d−. Hçn hîp Na2CO3 b·o hßa vµ NH4OH ®Æc lµ thuèc thö nhãm cung cÊp OH- cho ph¶n øng:

Fe3+ + 3OH- = Fe(OH)3↓ n©u ®á Fe2+ + 2OH- = Fe(OH)2↓ tr¾ng xanh Mg2+ + 2OH- = Mg(OH)2↓ tr¾ng Bi3+ + 3OH- = Bi(OH)3↓ Mn2+ + 2OH- = Mn(OH)2↓

Sau khi t¸ch riªng ®−îc c¸c kÕt tña hydroxyd cña cation nhãm IV th× hßa tan b»ng acid råi nhËn biÕt tõng cation b»ng c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña chóng.

2. C¸c ph¶n øng ph©n tÝch ®Æc tr−ng cña cation nhãm IV

2.1. Víi H2O (ph¶n øng thñy ph©n)

C¸c cation nhãm IV dÔ ph¶n øng víi n−íc ®Ó t¹o kÕt tña, nªn muèn chóng tån t¹i trong dung dÞch th× cÇn duy tr× pH cña dung dÞch thÊp.

Fe3+ + H2O = Fe(OH) 2+ + H+

Fe(OH)2+ + H2O = Fe(OH)2 + + H+

Bi(NO3)3 + H2O = BiONO3 ↓ tr¾ng + 2HNO3

71

2.2. Víi NaOH

Fe3+ + 3OH- = Fe(OH)3↓ n©u ®á Fe2+ + 2OH- = Fe(OH)2↓ tr¾ng xanh

Fe(OH)2 rÊt dÔ bÞ oxy hãa bëi c¸c t¸c nh©n nh− H2O2 hay chÝnh O2 kh«ng khÝ ®Ó chuyÓn thµnh Fe(OH)3:

4Fe(OH)2 + O2 + 2H2O = 4Fe(OH)3↓ Fe(OH)2vµ Fe(OH)3 rÊt dÔ tan trong c¸c acid, nh−ng kh«ng tan trong

NH4OH.

Mg2+ + 2OH- = Mg(OH)2↓ tr¾ng Mn2+ + 2OH- = Mn(OH)2↓ tr¾ng

Riªng Mg(OH)2 do tÝch sè tan lín nªn dÔ tan trong m«i tr−êng acid nhÑ cña muèi NH4Cl:

Mg(OH)2 Mg 2+ + 2OH-

+ 2NH4Cl

2NH4OH + 2Cl -

Mn(OH)2 dÔ bÞ oxy hãa ®Ó t¹o thµnh MnO2:

Mn(OH)2 + H2O2 = MnO2 ↓ n©u ®en + 2H2O

Bi3+ + 3OH- = Bi(OH)3↓ tr¾ng Bi(OH)3 tan trong c¸c acid, kh«ng tan trong kiÒm d−. Nh−ng khi ®un

nãng, dÔ chuyÓn thµnh mµu vµng, do bÞ mÊt n−íc:

Bi(OH)3 = BiO(OH) ↓ vµng + H2O

2.3. Víi Na2CO3

Mn2+ + Na2CO3 = MnCO3 ↓ tr¾ng + 2Na+

Fe2+ + Na2CO3 = FeCO3 ↓ tr¾ng + 2Na+

§Ó l©u trong kh«ng khÝ Èm FeCO3 bÞ oxy hãa dÇn t¹o thµnh FeOHCO3.

4FeCO3 + O2 + 2H2O = 4FeOHCO3 ↓ 2Fe3+ + 3Na2CO3 + H2O = 2FeOHCO3 ↓ ®á n©u + 6Na+ + CO2↑

FeOHCO3 dÔ bÞ biÕn thµnh Fe(OH)3 khi ®un nãng:

FeOHCO3 + H2O = Fe(OH)3 ↓ + CO2↑ 2Mg2+ + 2Na2CO3 + H2O = (MgOH)2CO3 ↓ tr¾ng + 4Na+ + CO2↑ 2Bi3+ + 3Na2CO3 + H2O = 2BiOHCO3 ↓ tr¾ng + 6Na+ + CO2↑

72

C¸c muèi carbonat vµ muèi carbonat base nµy ®Òu tan ®−îc trong c¸c acid, riªng (MgOH)2CO3 cßn tan ®−îc trong muèi amoni:

(MgOH)2CO3 + 4 NH4Cl = 2MgCl2 + 2NH4OH + (NH4)2CO3

2.4. Víi H2S:

− Trong m«i tr−êng acid: 2Bi3+ + 3H2S = Bi2S3↓®en + 6H+

2Fe3+ + H2S = 2Fe 2+ + 2H+ + S↓

− Trong m«i tr−êng NH3: Fe2+ + S2- = FeS↓ ®en 2Fe3+ + 3S2- = Fe2S3↓ ®en Mn2+ + S2- = MnS↓ hång nh¹t

C¸c kÕt tña sulfid nµy ®Òu tan ®−îc trong acid lo·ng, riªng Bi2S3 chØ tan trong HNO3 lo·ng nãng vµ HCl ®Æc:

Bi2S3 + 2NO3 - + 8H+ = 2Bi3+ + 3S ↓ + 2NO + 4H2O

2.5. Víi Na2HPO4:

4Fe2+ + 3HPO4 2- = FeHPO4 + Fe3(PO4)2 ↓ tr¾ng + 2H+

Trong m«i tr−êng acid acetic th× chØ t¹o thµnh Fe3(PO4)2.

Fe3+ + 2HPO4 2- = FePO4↓ + H2PO4-

3Mn2+ + 4HPO4 2- = Mn3(PO4)2↓ tr¾ng + 2H2PO4-

Ph¶n øng trªn muèn x¶y ra hoµn toµn, cÇn thªm d− NH4OH ®Ó t¹o kÕt tña MnNH4PO4 khã tan:

Mn2+ + HPO4 2- + NH4OH = MnNH4PO4↓ + H2O

Mg2+ + HPO4 2- = MgHPO4↓ tr¾ng

Trong m«i tr−êng NH4OH + NH4Cl th× t¹o thµnh kÕt tña MgNH4PO4:

Mg2+ + HPO4 2- + NH4OH = MgNH4PO4 ↓ tr¾ng + H2O

2.6. Víi t¸c nh©n oxy hãa m¹nh Mn2+ → MnO4- 2Mn2+ + 5PbO2(r) + 4H

+ = 2MnO4 - + 5Pb2+ + 2H2O

Kh«ng mµu Mµu tÝm

2Mn(NO3)2 + 6HNO3 + 5PbO2(r) = 2HMnO4 + 5Pb(NO3)2 + 2H2O Kh«ng mµu Mµu tÝm

73

2.7. Víi KSCN

Fe3+ + 3KSCN = Fe(SCN)3 ↓ ®á m¸u + 3K+

Fe(SCN)3 + 3KSCN = K3[Fe(SCN)6] tan mµu ®á m¸u

2.8. Víi K3[Fe(CN)6]

3Fe2+ + 2K3[Fe(CN)6] = Fe3[Fe(CN)6]2 ↓ xanh tua bin + 6K+

2.9. Víi K4[Fe(CN)6]

4Fe3+ + 3K4[Fe(CN)6] = Fe4[Fe(CN)6]3 ↓ xanh phæ + 12K+

B¶ng 11: Tãm t¾t c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña cation nhãm IV

Cation Thuèc thö

Fe2+ Fe3+ Mn2+ Mg2+ Bi3+

NaOH Fe(OH)2↓ tr¾ng xanh, hãa n©u trong kh«ng khÝ

Fe(OH)3↓ n©u Mn(OH)2↓tr¾ng, hãa n©u trong kh«ng khÝ

Mg(OH)2↓ tr¾ng Bi(OH)3↓ tr¾ng

H2O - - - - BiOCl↓ hoÆc BiONO3↓ tr¾ng

Na2CO3 FeCO3↓ tr¾ng Fe(OH)CO3↓ MnCO3↓ Mg(OH)CO3↓ tr¾ng

Bi(OH)CO3↓ tr¾ng

Na2HPO4 Fe3(PO4)2↓ tr¾ng FePO4↓ vµng nh¹t Mn3(PO4)2↓ tr¾ng

MgHPO4↓ hoÆc trong m«i tr−êng NH4OH MgNH4PO4↓

BiPO4↓ tr¾ng

KI - - - - BiI3↓ ®en, nÕu d− KI th× t¹o BI4

- mµu cam

KSCN -

Fe(SCN)3↓ ®á m¸u, hoÆc d− SCN- t¹o phøc tan ®á m¸u [Fe(SCN)6]

3-

- - -

K3[Fe(CN)6] Fe3[Fe(CN)6]2↓ xanh tua bin

- - - -

K4[Fe(CN)6] Fe4[Fe(CN)6]3↓ xanh phæ

H2S trong m«i tr−êng acid

- - - - Bi2S3↓ ®en

PbO2 trong m«i tr−êng acid

- - MnO4 - mµu tÝm - -

74

3. S¬ ®å ph©n tÝch

S¬ ®å 3*: S¬ ®å lý thuyÕt ph©n tÝch Cation nhóm IV: Fe2+, Fe3+, Bi3+, Mn2+, Mg2+

Dung dÞch ph©n tÝch + NaCO3 b·o hßa tíi tho¸ng ®ôc råi tan + NH4OH ®Æc. Ly t©m, lÊy kÕt tña

Tña Fe(OH)2, Fe(OH)3, Mg(OH)2, Mn(OH)2, Bi(OH)3.

+ NH4Cl b·o hßa

N−íc ly t©m L1: Mg2+

t T×m Mg2+ Tña T1: Fe(OH)2, Fe(OH)3, Mn(OH)2, Bi(OH)3

+ HNO3 10%, ®un s«i

Dung dÞch: Fe2+, Fe3+, Mn2+, Bi3+

Chia thµnh 4 phÇn

t T×m Bi3+

t T×m Fe2+ t T×m Fe3+ t T×m Mn2+

S¬ ®å thùc hµnh t−¬ng øng: xem s¬ ®å 3, PhÇn2. Thùc hµnh ph©n tÝch ®Þnh tÝnh

bµi tËp (bµi 6) 6.1. H·y hoµn thµnh c¸c ph−¬ng tr×nh ph¶n øng sau:

1) FeCl3 + NaOH → ... +.... 2) Fe(NO3)3 + K4[Fe(CN)6] → ... +.... 3) Fe(NO3)2 + NaOH → ... +....

75

4) FeSO4 + K3[Fe(CN)6] → ... +.... 5) Bi(NO3)3 + Na2S → ... +.... 6) Bi(NO3)3 + KId− → ... +.... 7) MnSO4 + PbO2 + HNO3 → ... +.... 8) MnSO4 + Na2HPO4 → ... +.... 9) MgCl2 + Na2HPO4 + NH4OH → ... +.... 10) MgCl2 + NH4OH → ... +....

6.2. H·y gi¶i thÝch v× sao cã thÓ hßa tan Mg(OH)2 b»ng dung dÞch NH4Cl b·o hßa? Cã thÓ thay dung dÞch NH4Cl b·o hßa b»ng chÊt nµo?

6.3. Cã thÓ dïng dung dÞch KSCN ®Ó nhËn biÕt sù cã mÆt cña ion Fe3+ trong dung dÞch kh«ng? V× sao?

6.4. NÕu chØ dïng dung dÞch kiÒm, cã thÓ ph©n biÖt ®−îc hai ion Fe2+ vµ Fe3+ hay kh«ng?

76

Bµi 7

cation nhãm V: Cu2+, Hg2+

Môc tiªu 4. Tr×nh bµy vµ gi¶i thÝch ®−îc ph¶n øng cña thuèc thö nhãm víi c¸c cation nhãm V. 5. ViÕt ®−îc mét sè ph¶n øng ®Æc tr−ng cña c¸c cation nhãm V. 6. Gi¶i thÝch ®−îc c¸c b−íc ph©n tÝch theo s¬ ®å 4 (ë Bµi 8, phÇn ph©n tÝch cation

nhãm V).

1. TÝnh chÊt chung − C¸c cation nhãm nµy cã kh¶ n¨ng t¹o thµnh c¸c phøc bÒn v÷ng víi

NH3, CN -, SCN-...

− C¸c muèi sulfid cña c¸c cation nhãm nµy cã ®é tan kh¸c nhau phô thuéc vµo ®é acid cña m«i tr−êng.

Do ®ã cã thÓ dïng NH4OH ®Ó t¸ch c¸c cation nhãm V, sau ®ã dïng Na2S ®Ó t¸ch riªng tõng cation trong nhãm.

2. C¸c ph¶n øng ph©n tÝch ®Æc tr−ng cña cation nhãm V

2.1. Víi NaOH

Cu2+ + 2OH- = Cu(OH)2↓ xanh lôc Khi ®un nãng th× t¹o thµnh CuO mµu ®en

Cu(OH)2 = CuO↓®en + H2O

Cu(OH)2 dÔ tan trong acid lo·ng vµ tan trong NH4OH ®Ó t¹o phøc [Cu(NH3)4]

2+.

Hg2+ + OH- = [HgOH]+mµu ®á g¹ch

[HgOH]+ + OH- = Hg(OH)2↓ Hg(OH)2 = HgO↓vµng + H2O

77

2.2. Víi NH4OH

Cu2+ + 4NH4OH = [Cu(NH3)4] 2+

xanh lam ®Ëm + 4H2O

Hg2+ + 4NH4OH = [Hg(NH3)4] 2+ + 4H2O

2.3. Víi H2S hay Na2S

Cu2+ + H2S = CuS↓ ®en + 2H+

Cu2+ + S2- = CuS↓ ®en CuS kh«ng tan trong HCl, H2SO4 ®Æc nh−ng tan trong HNO3 theo

ph¶n øng:

3CuS + 8HNO3 = 3Cu(NO3)2 + 3S↓ + 2NO + 4H2O

Hg2+ + H2S = HgS↓ ®en + 2H+

Hg2+ + S2- = HgS↓ ®en HgS kh«ng tan trong HCl, H2SO4, HNO3, nh−ng tan trong c−êng thuû

theo ph¶n øng:

3HgS + 6HCl + 2HNO3 = 3HgCl2 + 3S↓ + 2NO↑ + 4H2O

HgS còng bÞ khö bëi SnCl2 trong kiÒm hay bÞ oxy hãa bëi H2O2 trong m«i tr−êng acid:

HgS + SnCl2 + 6NaOH = Hg↓ ®en + Na2SnO3 + Na2S + 2NaCl + 3H2O

HgS + 3H2O2 + 2HCl = SO2 + HgCl2 + 4H2O

2.4. Víi KCN

Cu2+ + 4KCN = [Cu(CN)4] 2- + 4K+

Hg2+ + 4KCN = [Hg(CN)4] 2- + 4K+

2.5. Víi SnCl2 trong NaOH

HgCl2 + SnCl2 + 6NaOH = 2Hg↓ ®en + Na2SnO3 + 4NaCl + 3H2O

2.6. Víi KI

2Cu2+ + 4I- = 2CuI↓ tr¾ng + I2 Hg2+ + 2I- = HgI2↓®á cam HgI2 + 2I

- = [HgI4] 2-

kh«ng mµu

2.7. Víi NH4SCN

Cu2+ + 2NH4SCN = Cu(SCN)2↓ ®en + 2NH4+

Hg2+ + 2NH4SCN = Hg(SCN)2↓ tr¾ng + 2NH4+

78

NÕu d− NH4SCN:

Hg(SCN)2 + 2NH4SCN = (NH4)2[Hg(SCN)4]

B¶ng 12: Tãm t¾t c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña cation nhãm V

Cation Thuèc thö

Cu2+ Hg2+

NaOH Cu(OH)2 xanh → CuO↓ ®en HgO↓vµng NH4OH d− [Cu(NH3)4]

2+ xanh lam ®Ëm [Hg(NH3)4]

2+

H2S trong m«i tr−êng acid HoÆc Na2S

CuS↓ ®en HgS↓®en

KCN [Cu(CN)4] 2- [Hg(CN)4]

2-

KI CuI↓ tr¾ng + I2 HgI2↓®á cam, nÕu d− KI t¹o phøc tan kh«ng mµu [HgI4]

2-

SnCl2/NaOH - Hg↓ ®en

NH4SCN Cu(SCN)2↓ ®en Hg(SCN)2↓ tr¾ng, nÕu d− NH4SCN th× t¹o phøc (NH4)2[Hg(SCN)4]

3. S¬ ®å ph©n tÝch S¬ ®å 4*: S¬ ®å lý thuyÕt ph©n tÝch cation nhãm V: Hg2+, Cu2+ vµ

nhãm VI: NH4 +, Na+, K+ (Xem ë môc 3., Bµi 8 tiÕp sau)

bµi tËp (bµi 7) 7.1. H·y hoµn thµnh c¸c ph−¬ng tr×nh ph¶n øng sau:

1) CuSO4 + NH4OHd− → ... +.... 2) CuSO4 + Na2S → ... +.... 3) Hg(NO3)2 + KId− → ... +.... 4) Hg(NO3)2 + NH4SCNd− → ... +....

7.2. H·y gi¶i thÝch v× sao kh«ng thÓ hßa tan kÕt tña HgS b»ng dung dÞch HNO3 ®Æc hoÆc HCl ®Æc? Nh−ng khi trén HNO3 vµ HCl theo tû lÖ 1:3 vÒ thÓ tÝch th× l¹i hßa tan ®−îc HgS?

7.3. ViÕt ph¶n øng hßa tan HgS b»ng H2O2 trong m«i tr−êng acid.

7.4. Cã thÓ dïng dung dÞch KI d− ®Ó ph©n biÖt hai ion Cu2+ vµ Hg2+ kh«ng? V× sao?

7.5. Cã thÓ dïng dung dÞch NH4OH d− ®Ó ph©n biÖt hai ion Cu 2+ vµ

Hg2+ kh«ng? V× sao?

79

Bµi 8

cation nhãm VI: Na+, K+, NH4+

Môc tiªu 1. ViÕt ®−îc c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng ®Ó t×m c¸c cation nhãm VI. 2. Gi¶i thÝch ®−îc c¸c b−íc ph©n tÝch theo s¬ ®å 4 (phÇn ph©n tÝch cation nhãm VI).

1. TÝnh chÊt chung Muèi cña c¸c cation nhãm nµy ®Òu lµ muèi tan, nªn thuèc thö chung

cña nhãm kh«ng cã. Chóng ta t×m lÇn l−ît tõng ion trùc tiÕp tõ dung dÞch ph©n tÝch (dung dÞch gèc) nhê vµo c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña tõng cation víi tõng thuèc thö riªng.

2. C¸c ph¶n øng ph©n tÝch ®Æc tr−ng cña cation nhãm VI

2.1. T×m K+

2.1.1. B»ng thuèc thö Garola Na3[Co(NO2)6] ë m«i tr−êng trung tÝnh:

2K+ + Na+ + [Co(NO2)6] 3-= K2Na[Co(NO2)6] ↓ tinh thÓ vµng

Nh−ng NH4 + còng cho ph¶n øng t−¬ng tù:

2NH4 + + Na+ + [Co(NO2)6]

3-= (NH4)2Na[Co(NO2)6] ↓ tinh thÓ vµng Do ®ã ph¶i lo¹i NH4

+ b»ng kiÒm vµ ®un nãng, sau ®ã ®−a dung dÞch vÒ pH gÇn trung tÝnh tr−íc khi thªm thuèc thö.

Ph¶n øng t×m K+ bÞ c¶n trë bëi ion I- vµ ®é nh¹y cña ph¶n øng t¨ng lªn khi cã mÆt ion Ag+. NÕu cã I- ph¶i lo¹i tr−íc b»ng HNO3 ®Æc hoÆc H2O2

2.1.2. B»ng acid picric

K+ + C6H2(NO2)3OH = C6H4(NO2)3OK↓ vµng + H+

NH4 + + C6H2(NO2)3OH = C6H4(NO2)3ONH4↓ vµng + H+

CÇn lo¹i NH4 + b»ng kiÒm tr−íc khi t×m K+.

80

2.1.3. B»ng thö mµu ngän löa: K+ cho mµu tÝm.

2.2. T×m NH4+

2.2.1. B»ng kiÒm m¹nh

NH4 + + OH- = NH3

↑ + H2O

NhËn biÕt NH3 bay lªn b»ng giÊy quú ®á tÈm −ít chuyÓn thµnh xanh, hoÆc giÊy tÈm dung dÞch phenolphtalein chuyÓn thµnh ®á, hoÆc b»ng mïi khai ®Æc tr−ng.

2.2.2. B»ng thuèc thö Nessler:

Trong thuèc thö Nessler NH4 + chuyÓn thµnh NH3 vµ cho ph¶n øng:

NH3 + 2K2[HgI4] + KOH = [HgI2NH2]I↓ n©u ®á + 5KI + H2O

TT Nessler Thuû ng©n(II)amidodiiodo iodid

Mét sè cation kim lo¹i chuyÓn tiÕp g©y c¶n trë ph¶n øng trªn do t¹o tña hydroxyd cã mµu hoÆc ph¸ hñy thuèc thö, nªn ph¶i lo¹i chóng b»ng kiÒm m¹nh vµ carbonat hoÆc khãa chóng trong phøc víi kali natri tartrat (KNaC4H4O6) tr−íc khi dïng thuèc thö Nessler.

2.3. T×m Na+

2.3.1. B»ng thuèc thö Streng (KÏm Uranyl acetat)

Na+ + Zn(UO2)3(CH3COO)8 + CH3COO - = NaZn(UO2)3(CH3COO)9↓ vµng lôc

TT Streng

NaZn(UO2)3(CH3COO)9 cã tinh thÓ h×nh mÆt nhÉn khi soi trªn kÝnh hiÓn vi.

C¸c ion Ag+, Hg2 2+, Sb3+ còng t¹o kÕt tña víi thuèc thö, nh−ng tinh thÓ

h×nh kim dµi; hoÆc lo¹i bá c¸c ion nµy b»ng kiÒm m¹nh tr−íc, råi míi dïng thuèc thö Streng.

2.3.2. Thö mµu ngän löa:

Na+ cho mµu vµng ®Æc tr−ng.

3. S¬ ®å ph©n tÝch

81

S¬ ®å 4*: S¬ ®å lý thuyÕt ph©n tÝch cation nhãm V: Hg2+, Cu2+ vµ nhãm VI: NH4+, Na+, K+

t T×m NH4+: − B»ng NaOH ®Æc − B»ng TT Nessler

Dung dÞch ph©n tÝch + Na2S. §un nãng

Tña ®en: CuS, HgS + HNO3. §un nãng

t T×m Na+: B»ng TT Streng

t T×m K+: B»ng TT Garola

N−íc ly t©m t T×m Cu2+

Tña: HgS + S

t T×m Hg2+

Dung dÞch ph©n tÝch: Hg2+, Cu2+, NH4+, Na+, K+

* S¬ ®å thùc hµnh t−¬ng øng: xem s¬ ®å 4, PhÇn2. Thùc hµnh ph©n tÝch ®Þnh tÝnh

bµi tËp (bµi 8) 8.1. H·y hoµn thµnh c¸c ph−¬ng tr×nh ph¶n øng sau:

1) NaCl + Zn(UO2)3(CH3COO)8 + CH3COOH → ... +.... 2) KCl + Na3[Co(NO2)6] → ... +.... 3) NH4Cl + Hg(NO3)2 + KId− → ... +.... 4) KCl + C6H4(NO2)3OH → ... +....

8.2. H·y gi¶i thÝch v× sao cÇn cho dung dÞch kali natri tartrat ®Æc tr−íc khi cho thuèc thö Nessler vµo dung dÞch gèc ®Ó nhËn biÕt ion NH4

+?

8.3. Cã thÓ cho dung dÞch K2CO3 b·o hßa vµ NaOH ®Æc vµo dung dÞch gèc tr−íc khi nhËn biÕt ion Na+ b»ng thuèc thö Streng? V× sao?

8.4. Cã thÓ cho dung dÞch Na2CO3 b·o hßa vµ KOH ®Æc vµo dung dÞch gèc tr−íc khi nhËn biÕt ion K+ b»ng thuèc thö Garola? V× sao?

82

Bµi 9

anion nhãm I: Cl-, Br-, I-, SCN-, S2O32-

Môc tiªu 1. ViÕt ®−îc ph¶n øng cña thuèc thö nhãm víi c¸c anion nhãm I 2. Gi¶i thÝch ®−îc c¸c b−íc ph©n tÝch theo s¬ ®å 6 ®Ó t¸ch riªng vµ t×m tõng anion

1. TÝnh chÊt chung − C¸c anion nhãm I t¹o kÕt tña víi Ag+ trong m«i tr−êng acid HNO3

lo·ng. Muèi b¹c cña c¸c anion nhãm nµy kh«ng tan trong acid HNO3. V× thÕ AgNO3 + HNO3 ®−îc gäi lµ thuèc thö nhãm ®Ó t¸ch riªng anion nhãm I ra khái hçn hîp ph©n tÝch. Sau ®ã dùa vµo c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña tõng anion ®Ó t¸ch vµ ph¸t hiÖn chóng.

− §Ó lo¹i c¸c cation g©y trë ng¹i khi x¸c ®Þnh c¸c anion, cÇn chuyÓn dung dÞch ph©n tÝch thµnh n−íc soda (xem môc 4 Bµi 2). Ch¼ng h¹n, trong n−íc soda th× Hg2+ ®−îc lo¹i bá, nhê ®ã c¸c anion Cl-, I- ®−îc gi¶i phãng khái HgCl2, HgI

+, HgI3 - lµ nh÷ng hîp chÊt tan nhiÒu nh−ng

®iÖn ly rÊt kÐm

2. C¸c ph¶n øng ph©n tÝch ®Æc tr−ng cña anion nhãm I

2.1. Ph¶n øng cña Cl-

− Víi Ag+: Cl- + AgNO3 = AgCl ↓ tr¾ng + NO3-

AgCl tan trong NH4OH, KCN, Na2S2O3... ®Ó t¹o thµnh c¸c phøc tan.

− Víi Pb2+ 2Cl- + Pb2+ = PbCl 2↓ tr¾ng

PbCl2 tan trong n−íc nãng vµ kÕt tña trë l¹i khi lµm l¹nh.

− Ph¶n øng oxy hãa: 2Cl- + PbO2 + 4H

+ = Cl2 + Pb 2+ + 2H2O

83

NhËn biÕt Cl2 sinh ra b»ng giÊy tÈm KI vµ hå tinh bét do:

Cl2 + 2KI = 2KCl + I2 I2 lµm xanh hå tinh bét.

2.2. Ph¶n øng cña Br-

− Víi Ag+: Br- + AgNO3 = AgBr ↓ vµng nh¹t + NO3-

AgBr tan trong NH4OH, KCN, Na2S2O3... ®Ó t¹o thµnh c¸c phøc tan.

− Víi Pb2+ 2Br- + Pb2+ = PbBr2↓ tr¾ng

PbBr2 tan trong kiÒm, CH3COONH4 vµ KBr d−:

PbBr2 + 2KBr = K2[PbBr4]

− Br- t¸c dông víi n−íc clor hoÆc n−íc Javel, sinh ra Br2 : 2Br- + Cl2 = Br2 + 2Cl

-

Br2 tan trong cloroform cho dung dÞch mµu vµng r¬m.

− Víi thuèc thö h÷u c¬: Br- + dung dÞch Fluorescein = Eosin hång

2.3. Ph¶n øng cña I-

− Víi Ag+: I- + AgNO3 = AgI ↓ vµng + NO3-

AgI kh«ng tan trong NH4OH, nh−ng tan trong KCN ®Ó t¹o thµnh phøc tan.

− Víi Hg2+: Hg2+ + 2I- = HgI2↓ ®á cam HgI2 + 2I

- = [HgI4] 2-

tan, kh«ng mµu

− Víi Cu2+: 2Cu2+ + 4I- = 2CuI↓tr¾ng + I2↓n©u sÉm

(NÕu cã lÉn SO3 2- th×: I2 + SO3

2- + H2O = I - + SO4

2- + 2H+)

− Víi NaNO2 trong m«i tr−êng acid: 2I- + 2NO2

- + 4H+ = I2 + 2NO + 2H2O

I2 lµm xanh hå tinh bét.

84

− Víi n−íc clor hoÆc n−íc Javel, sinh ra I2: 2I- + Cl2 = I2 + 2Cl

-

I2 tan trong cloroform (dung m«i kh«ng oxy) cho dung dÞch mµu tÝm.

NÕu Cl2 d− sÏ lµm mÊt mµu I2, v×:

I2 + 5Cl2 + 6H2O = 2HIO3 + 10HCl

− Víi Fe3+: 2Fe3+ + 2I- = 2Fe2+ + I2

2.4. Ph¶n øng cña SCN-

− Víi Ag+: Ag+ + SCN- = AgSCN↓ tr¾ng

NÕu d− SCN- th× kÕt tña tan do t¹o phøc:

AgSCN + 2SCN- = [Ag(SCN)3] 2-

− Víi Hg2+: Hg2+ + 2SCN- = Hg(SCN)2↓ tr¾ng

NÕu d− SCN- th× kÕt tña tan do t¹o phøc:

Hg(SCN)2 + 2SCN - = [Hg(SCN)4]

2-

NÕu cã mÆt ion Co2+ th× sÏ t¹o kÕt tña xanh thÉm:

Co2+ + [Hg(SCN)4] 2- = Co[Hg(SCN)4] ↓ xanh thÉm

− Víi Fe3+: Fe3+ + 3SCN- = Fe(SCN)3↓ ®á m¸u

NÕu d− SCN- th× kÕt tña tan do t¹o phøc tan cã mµu ®á m¸u:

Fe(SCN)3 + 3SCN - = [Fe(SCN)6]

3-

2.5. Ph¶n øng cña S2O32-

− Víi Ag+: 2Ag+ + S2O3

2- = Ag2S2O3↓ tr¾ng + Ag2S2O3 sinh ra bÞ ph©n hñy thµnh mµu vµng n©u råi chuyÓn thµnh

®en do:

Ag2S2O3 + H2O = Ag2S↓®en + H2SO4 + Ag2S2O3 tan trong Na2S2O3 d− do t¹o thµnh phøc:

Ag2S2O3 + 3 Na2S2O3 = 2Na3[Ag(S2O3)2]

85

− Víi Ba2+: Ba2+ + S2O3

2- = BaS2O3↓ tr¾ng KÕt tña BaS2O3 dÔ tan trong c¸c acid v« c¬ th«ng th−êng.

− Víi acid v« c¬ lo·ng: 2H+ + S2O3

2- = SO2 ↑ + S↓ + H2O

− Víi dung dÞch iod: S2O3

2- lµm mÊt mµu dung dÞch iod do nã khö I2 ®Õn I -. Ph¶n øng nµy

cßn øng dông trong phÐp ph©n tÝch ®Þnh l−îng:

I2 + 2S2O3 2- = 2I- + S4O6

2-

Tetrathionat

3. S¬ ®å ph©n tÝch S¬ ®å 6*: S¬ ®å lý thuyÕt ph©n tÝch anion nhãm I Cl-, Br-, I-, SCN-, S2O3

2-

Dung dÞch ph©n tÝch + Na2CO3 (lµm n−íc soda)

N−íc ly t©m (n−íc soda): Chøa anion nhãm I + Cation

kim lo¹i kiÒm vµ NH4+, + HNO32N + AgNO3

Tña: carbonat c¸c cation kh«ng ph¶i kim lo¹i kiÒm

(bá ®i hoÆc ®Ó t×m c¸c cation)

Tña: Anion nhãm I (NÕu tña tõ n©u Æ ®en lµ cã S2O32-, v×

Ag2S2O3 Æ Ag2S) Chia 2 phÇn

N−íc ly t©m: Anion c¸c nhãm kh¸c

(bá ®i)

PhÇn lín tña: + (NH4)2CO3 ®un kü

PhÇn nhá tña:

t T×m SCN-

Tña: AgBr, AgI, AgSCN (cã thÓ cßn AgCl),

+ H2SO42N + Zn h¹t

N−íc ly t©m: Br-, I-, SCN- (Cl-) t T×m I-, Br-, SCN-

N−íc ly t©m: [Ag(NH3)2]Cl t T×m Cl-

*. S¬ ®å thùc hµnh t−¬ng øng: xem s¬ ®å 6, PhÇn 2. Thùc hµnh ph©n tÝch ®Þnh tÝnh

86

bµi tËp (bµi 9) 9.1. H·y hoµn thµnh c¸c ph−¬ng tr×nh ph¶n øng sau:

1) NaCl + PbO2 + HNO3 → ... +.... 2) NaBr + Cl2 → ... +.... 3) Hg(NO3)2 + NaId− → ... +.... 4) NaI + FeCl3 → ... +.... 5) NaI + NaNO2 + H2SO4 → ... +.... 6) FeCl3 + NaSCNd− → ... +....

9.2. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion Cl- trong dung dÞch? V× sao?

1) NaCl + AgNO3 → AgCl↓ + NaNO3 2) BaCl2 + H2SO4 → BaSO4↓ + HCl 3) CaCl2 + Na2CO3 → CaCO3↓ + NaCl

9.3. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion Br- trong dung dÞch? V× sao?

1) KBr + Pb(NO3)2 → PbBr2 ↓ + KNO3 2) SrBr2 + Na2SO4 → NaBr + SrSO4 ↓ 3) AlBr3 + NaOH → NaBr + Al(OH)3 ↓

9.4. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion I- trong dung dÞch? V× sao?

1) NaI + NaNO2 + HNO3→ NaNO3 + I2 + H2O 2) ZnI2 + NH4OH → [Zn(NH3)4](OH)2 + NH4I + H2O 3) BaI2 + K2CO3 → BaCO3 ↓ + KI

9.5. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion SCN- trong dung dÞch? V× sao?

1) KSCN + FeCl3 → K3[Fe(SCN)6] + KCl 2) Ca(SCN)2 + (NH4)2SO4 → CaSO4↓ + NH4SCN 3) Ba(SCN)2 + Na3PO4 → Ba3(PO4) 2↓ + NaSCN

9.6. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion S2O3

2- trong dung dÞch? V× sao?

1) Na2S2O3 + AgNO3 → Ag2S2O3 + NaNO3 2) SrS2O3 + K2CO3 → K2S2O3 + SrCO3 3) K2S2O3 + BaCl2 →BaS2O3 + KCl

9.7. V× sao cã thÓ dïng n−íc Javel hoÆc n−íc clor võa ®ñ ®Ó ph¸t hiÖn I-, sau ®ã cho d− n−íc Javel hoÆc d− n−íc clor ®Ó ph¸t hiÖn tiÕp Br- ?

87

Bµi 10

anion nhãm II: CO32-, PO43-, CH3COO-, AsO33-, AsO43-, SO32-, SO42-, (S2O32-)

Môc tiªu 1. ViÕt ®−îc ph¶n øng cña thuèc thö nhãm vµ mét sè ph¶n øng ®Æc tr−ng cho c¸c

anion nhãm II.

2. Gi¶i thÝch ®−îc c¸c b−íc ph©n tÝch theo s¬ ®å 7 ®Ó t×m anion nhãm II.

1. §−êng lèi ph©n tÝch nhãm II − Kh«ng cã thuèc thö nhãm chung cho tÊt c¶ c¸c anion nhãm II. §Ó ®Þnh

tÝnh anion nhãm nµy, cÇn sö dông nhiÒu ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch vµ thuèc thö kh¸c nhau, nh−:

+ Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch riªng biÖt ®Ó t×m trùc tiÕp mét ion tõ dung dÞch gèc, vÝ dô ®èi víi CO3

2-, CH3COO -.

+ Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch nöa hÖ thèng ®Ó t×m vµi anion, vÝ dô ®èi víi côm SO3

2-, SO4 2- vµ S2O3

2- .

+ Dïng thuèc thö nhãm, vÝ dô hçn hîp Mg ®Ó x¸c ®Þnh AsO43-, PO43- + Dïng thuèc thö ®Æc hiÖu, vÝ dô formalin ®Ó t×m SO32-; amoni

molypdat ®Ó t×m PO4 3-

− §Ó lo¹i c¸c cation g©y rèi cho ph¶n øng ®Æc tr−ng hay ¶nh h−ëng ®Õn ph¶n øng ®Æc hiÖu, cÇn chuyÓn dung dÞch ph©n tÝch thµnh n−íc soda (xem môc 4, Bµi 2) tr−íc khi t×m anion.

2. C¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng cña anion nhãm II

2.1. Ph¶n øng cña CO32-

− Víi Ba2+: Ba2+ + CO3

2- = BaCO3↓tr¾ng BaCO3 tan trong acid v« c¬ th«ng th−êng.

88

− Víi Ag+: 2Ag+ + CO3

2- = Ag2CO3↓ tr¾ng Ag2CO3 = Ag2O↓®en + CO2↑

− Víi acid lo·ng: 2H+ + CO3

2- = H2CO3 → CO2↑ + H2O KhÝ CO2 sinh ra cã thÓ nhËn biÕt do lµm ®ôc n−íc v«i trong.

2.2. Ph¶n øng cña PO43-

− Víi thuèc thö amoni molybdat (NH4)2MoO4: PO43- + 12(NH4)2MoO4 + 12H2O = (NH4)3[PMo12O40]↓ vµng + 21NH4OH + 3OH-

− Víi Ag+: 3Ag+ + PO4

3- = Ag3PO4↓vµng Ag3PO4 tan trong acid v« c¬ vµ trong NH4OH.

− Víi Ba2+: 3Ba2+ + 2PO4

3- = Ba3(PO4)2↓ tr¾ng − Víi Mg2+ (trong hçn hîp Mg = MgCl2 + NH4OH + NH4Cl):

Mg2+ + NH4OH + PO4 3- = MgNH4PO4↓ tr¾ng + OH-

2.3. Ph¶n øng cña CH3COO-

− Víi FeCl3: 6CH3COO

- + 3Fe3+ + 2OH- = [Fe3(OH)2(CH3COO)6] +

phøc tan, mµu ®á .

NÕu pha lo·ng, ®un s«i, phøc bÞ thñy ph©n:

[Fe3(OH)2(CH3COO)6]+ + 4H2O = 3Fe(OH)2CH3COO↓ n©u + 3CH3COOH + H+

− Víi H+: CH3COO

- + H+ = CH3COOH

Acid acetic cã thÓ nhËn biÕt b»ng mïi.

− Víi r−îu: CH3COO

- + C2H5OH = CH3COOC2H5 Ester sinh ra cã mïi th¬m ®Æc tr−ng.

2.4. Ph¶n øng cña AsO33-

− Víi H2S trong m«i tr−êng acid: 3H2S + 6H

+ + 2AsO3 3- = As2S3↓ vµng + 6H2O

89

− Víi Na2S2O3 trong m«i tr−êng acid: 3Na2S2O3 + 6H

+ + 2AsO3 3- = As2S3↓vµng + 3Na2SO4 + 3H2O

− Víi Ag+ trong m«i tr−êng trung tÝnh: 3Ag+ + AsO3

3- = Ag3AsO3↓ vµng − Víi n−íc I2 trong m«i tr−êng trung tÝnh:

AsO3 3- + I2 + H2O = AsO4

3- + 2I- + 2H+

− Víi Cr2O72- trong m«i tr−êng acid: Cr2O7

2- da cam + 8H

+ + 3AsO3 3- = 3AsO4

3- + 2Cr3+xanh lôc + 4H2O

2.5. Ph¶n øng cña AsO43-

− Víi Na2S2O3 trong m«i tr−êng acid: 3Na2S2O3 + 10H

+ + 2AsO4 3- = As2S3↓vµng + 3Na2SO4 + 5H2O

− Víi Ag+ trong m«i tr−êng trung tÝnh: 3Ag+ + AsO4

3- = Ag3AsO4↓ n©u − Víi H2S trong m«i tr−êng acid m¹nh:

5H2S + 6H + + 2AsO4

3- = As2S5↓ vµng + 8H2O

− Víi KI trong m«i tr−êng acid: AsO4

3- + 2I- + 2H+ = AsO3 3- + I2 + H2O

− Víi hydro míi sinh trong m«i tr−êng acid: 4Zn + 4H2SO4 + AsO4

3- = AsH3 ↑ + 4ZnSO4 + 3OH- + H2O

AsH3 sinh ra sÏ lµm ®æi mµu HgCl2 tÈm trªn giÊy läc:

2AsH3 + 3HgCl2 = As2Hg3↓ n©u vµng + 6HCl

2.6. Ph¶n øng cña SO32-

− Víi Ba2+: Ba2+ + SO3

2- = BaSO3↓ tr¾ng BaSO3 tan trong c¸c acid lo·ng:

BaSO3 + 2HCl = BaCl2 + H2O + SO2 ↑

− Víi c¸c acid v« c¬ lo·ng: SO3

2- + 2H+ = H2O + SO2 ↑

KhÝ SO2 sinh ra cã thÓ nhËn biÕt b»ng c¸ch lµm ®ôc n−íc v«i trong hoÆc lµm mÊt mµu thuèc tÝm:

90

SO2 + Ca(OH)2 = CaSO3↓ tr¾ng + H2O

5SO2 + 2KMnO4 + 2H2O = K2SO4 + 2MnSO4 + 2H2SO4

− Víi dung dÞch I2, lµm mÊt mµu n−íc iod: SO3

2- + I2 + H2O = SO4 2- + 2I- + 2H+

− Víi formalin (formaldehyd): HCHO +SO3

2- + H2O → HCH(OH)SO3- + OH- Sù xuÊt hiÖn cña ion OH- lµm ®á phenolphthalein

2.7. Ph¶n øng cña SO42-

− Víi Ba2+: Ba2+ + SO4

2- = BaSO4↓ tr¾ng BaSO4 kh«ng tan trong c¸c acid lo·ng th«ng th−êng.

− Víi Ag+: 2Ag+ + SO4

2- = Ag2SO4↓ tr¾ng KÕt tña Ag2SO4 chØ t¹o thµnh khi nång ®é SO4

2- kh¸ lín. Khi pha lo·ng dung dÞch th× kÕt tña l¹i bÞ tan ra do tÝch sè tan cña Ag2SO4 lín.

91

3. S¬ ®å ph©n tÝch S¬ ®å 7*: S¬ ®å lý thuyÕt ph©n tÝch anion nhãm II CO3

2-, CH3COO -,

PO4 3-, AsO3

3-, AsO4 3-, SO3

2-, SO4 2-, (S2O3

2-)

T×m CO32- = Dung dÞch ph©n tÝch

+ HCl 2N Æ CO2↑

T×m CH3COO- = Dung dÞch ph©n tÝch: - HoÆc b»ng FeCl3 10% - HoÆc b»ng H2SO4 ®Æc + r−îu amylic

T×m PO43- = Dung dÞch võa t×m CO3

2- + HNO3 ®Æc + TT

amoni molypdat (®Ó l¹nh trong n−íc ®¸)

N−íc ly t©m (n−íc soda): §iÒu chØnh

pH vÒ kiÒm nhÑ hoÆc trung tÝnh b»ng

CH3COOH 2N chia lµm 2 phÇn

Mét phÇn (n−íc soda): + Hçn hîp Mg

Mét phÇn (n−íc soda): §un nãng, + Sr(NO3)2 b·o hßa

Dung dÞch ph©n tÝch

+ Na2CO3 (lµm n−íc soda).

Tña: carbonat, hydroxyd c¸c cation kh«ng ph¶i kim

lo¹i kiÒm (bá ®i hoÆc ®Ó t×m cation)

N−íc ly t©m L1: AsO3

3-

t T×m AsO33- Tña T2: Muèi Sr2+ cña

SO3 2-, SO4

2-, AsO3 2-, PO4

3-, CO3 2-,

+ HCl 2N

t T×m SO42- t T×m SO32-

Tña T1:

t T×m AsO43-

N−íc ly t©m L2: t T×m S2O32-

Dung dÞch ph©n tÝch: Anion nhãm II

*. S¬ ®å thùc hµnh ph©n tÝch: xem s¬ ®å 7, PhÇn 2. Thùc hµnh ph©n tÝch ®Þnh tÝnh

92

bµi tËp (bµi 10) 10.1. H·y hoµn thµnh c¸c ph−¬ng tr×nh ph¶n øng sau:

1) Na2CO3 + HNO3 → ... +.... 2) MgCl2 + (NH4)3PO4 + NH4OH → ... +.... 3) FeCl3 + CH3COONa + NaOH → .... +.... 4) Na3AsO3 + I2 + H2O → .... +.... 5) Na3AsO4 + KI + HCl → ... +....

10.2. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion CO3

2- trong dung dÞch? V× sao?

1) K2CO3 + HCl → KCl + H2CO3 → .... 2) K2CO3 + Na3[Co(NO2)6] → K2Na[Co(NO2)6] + Na2CO3 3) (NH4)2CO3 + NaOH → Na2CO3 + NH4OH

10.3. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion CH3COO

- trong dung dÞch? V× sao?

1) CH3COONa + HCl → CH3COOH + NaCl 2) (CH3COO)2Ca + Na2CO3 → CaCO3 + CH3COONa 3) CH3COONa + FeCl3 + NaOH → [Fe3(OH)2(CH3COO)6]+ + NaCl

10.4. C©n b»ng c¸c ph¶n øng sau vµ cho biÕt ph¶n øng nµo cã thÓ dïng ®Ó ph¸t hiÖn ion SO3

2- trong dung dÞch? V× sao?

1) Na2SO3 + HCl → NaCl + H2SO3→ .... 2) (NH4)2SO3 + NaOH → Na2SO3 + NH4OH 3) K2SO3 + CaCl2 → CaSO3 + KCl

93

Bµi 11

Ph©n TÝch hçn hîp cation vµ anion trong dung dÞch

Môc tiªu 1. Tr×nh bµy vµ gi¶i thÝch ®−îc c¸c c¸ch thö s¬ bé ®èi víi dung dÞch gèc tr−íc khi

tiÕn hµnh ph©n tÝch hÖ thèng

2. Nªu ®−îc c¸c khÝa c¹nh cÇn nhËn xÐt vµ ý nghÜa cña chóng ®èi víi kÕt qu¶ ph©n tÝch cuèi cïng.

ë ®©y chØ tr×nh bµy ®¹i c−¬ng c¸c b−íc ph©n tÝch khi ®· cã dung dÞch lµ hçn hîp cation vµ anion cÇn x¸c ®Þnh.

Qu¸ tr×nh ph©n tÝch ®Þnh tÝnh mét dung dÞch bao gåm 4 phÇn: NhËn xÐt vµ thö s¬ bé; ph©n tÝch anion; ph©n tÝch cation; vµ nhËn xÐt vÒ kÕt qu¶ cuèi cïng

1. NhËn xÐt vµ thö s¬ bé Tr−íc khi tiÕn hµnh ph©n tÝch mét dung dÞch bao giê còng ph¶i nhËn

xÐt vµ thö s¬ bé. KÕt qu¶ nhËn xÐt vµ thö s¬ bé sÏ gióp dù ®o¸n vÒ thµnh phÇn dung dÞch, nhê ®ã gióp ®Þnh h−íng cho ph©n tÝch hÖ thèng, nöa hÖ thèng hay ph©n tÝch riªng biÖt. Tuy nhiªn, kh«ng ®−îc ®Þnh kiÕn vÒ sù cã mÆt hay v¾ng mÆt víi mét ion cô thÓ nµo, trõ mét vµi tr−êng hîp ®Æc biÖt.

1.1. NhËn xÐt nhê gi¸c quan

1.1.1. Mµu s¾c

Dùa vµo mµu cña dung dÞch cã thÓ dù kiÕn vÒ sù cã mÆt mét sè cation vµ anion (B¶ng 13).

94

B¶ng 13. Mµu cña mét sè cation vµ anion

Mµu dung dÞch Nh÷ng ion cã thÓ cã

TÝm

Lam

Lam tÝm ®Ëm

§á n©u

§á da cam

§á m¸u

Hång

Lôc

Vµng

MnO4 -

Cu2+ (trong n−íc) Cu2+ (trong amoniac)

I2 Cr2O7

2-; [ Fe(CN)6] 3-

C¸c phøc cña SCN- vµ Fe3+

Co2+ (Trong n−íc) Cr3+; Fe2+ (trong n−íc); Co2+ (trong acid m¹nh) [Fe(CN)6]

4- ; Cr04 2-; I2 lo·ng; Fe

3+

Muèn biÕt mµu lµ cña anion hay cña cation, cã thÓ thö s¬ bé nh− sau: cho Na2C03 b·o hßa vµo dung dÞch, ®un s«i, ly t©m. NÕu dung dÞch cã mµu th× ®ã lµ mµu cña anion, nÕu tña cã mµu th× ®ã lµ mµu cña cation, cßn nÕu mµu mÊt ®i th× cã thÓ lµ cña Cl2, Br2, I2. Nhí r»ng, mµu cña dung dÞch cã khi lµ hçn hîp mµu cña nhiÒu chÊt.

1.1.2. Mïi

Khi dung dÞch chøa mét sè hîp chÊt bay h¬i, cã thÓ t¹o ra mïi cña nã. VÝ dô: mïi khai cña NH3 (dung dÞch cã NH4

+); mïi h¹nh nh©n cña HCN (dung dÞch cã CN-); mïi thèi cña H2S (dung dÞch cã S

2-); mïi sèc l−u huúnh ch¸y cña SO2 (dung dÞch cã HSO3

2-); mïi dÊm cña CH3COOH (dung dÞch cã CH3COO

-)

1.2. Thö pH cña dung dÞch

Dùa vµo pH ta cã thÓ dù ®o¸n s¬ bé thµnh phÇn cña dung dÞch.

− Dung dÞch cã pH acid (lµm ®á giÊy quú hoÆc cho mµu vµng víi da cam methyl) th×:

+ Cã thÓ chøa acid, vÝ dô: HCl, H2SO4, NaHSO3, NH4Cl…. + Kh«ng cã mÆt c¸c anion bÞ huû ë m«i tr−êng acid, vÝ dô: CO32-,

S2O3 2-, SO3

2-…

+ Kh«ng thÓ ®ång thêi cã mÆt c¸c ion cã ph¶n øng oxy hãa khö víi nhau ë m«i tr−êng acid, vÝ dô: I- víi NO2

-, ClO3 -, AsO4

3- (gi¶i phãng I2)/ NO2

- víi ClO3 -/ SO3

2- vµ S2O3 2- víi AsO4

3-/ NO2 - víi AsO3

3-/ Sn2+ víi Hg2+ hay Fe3+/ Cr2O7

2- vµ Mn04 - víi I-, Fe2+, NO2

-, Sn2+/ v..v..

− Dung dÞch cã pH kiÒm (lµm ®á phenolphthalein, hoÆc lµm xanh giÊy quú tÝm) th×:

Cã thÓ cã kiÒm tù do hoÆc c¸c muèi cho ph¶n øng kiÒm, vÝ dô: NaHCO3; K2CO3; NaCH3COO

-;….

95

− Dung dÞch cã pH trung tÝnh th× kh«ng chøa acid hay kiÒm tù do, kh«ng cã mÆt c¸c muèi dÔ thuû ph©n.

1.3. Thö tÝnh bay h¬i cña chÊt tan

Ch¼ng h¹n c« c¹n 1mL dung dÞch råi nung cÆn. NÕu cÆn bay h¬i hÕt th× cã thÓ ®ã lµ c¸c muèi amoni NH4

+, c¸c acid vµ vµi muèi kh¸c dÔ ph©n huû thµnh khÝ.

1.4. Thö mµu ngän löa

Nhóng d©y Platin hay d©y Nikelcrom s¹ch vµo dung dÞch råi ®−a vµo ngän löa kh«ng mµu cña ®Ìn khÝ, nhiÒu cation sÏ cho mµu ®Æc tr−ng

B¶ng 14: Mµu ngän löa cña c¸c cation

Mµu ngän löa Cation cã mÆt

TÝm

Vµng m¹nh

§á m¹nh

§á g¹ch

Vµng lôc

Lôc

Xanh l¬ nh¹t

K+, Cs+, Rb+

Na+

Sr2+, Li+

Ca2+

Ba2+

Cu2+, Bi3+

As, Sb, Pb

1.5. Thö mét sè ph¶n øng

1.51. Thñy ph©n

Pha lo·ng dÇn dung dÞch, hoÆc nhá vµi giät dung dÞch vµo 1mL n−íc cÊt. NÕu cã tña tr¾ng xuÊt hiÖn vµ l¹i tan khi thªm acid th× ®ã cã thÓ lµ muèi cña Bi3+, Sn2+, 4+, ®Æc biÖt lµ c¸c muèi Sb3+, 5+

1.5.2. Thö víi kiÒm

Dùa vµo mµu tña t¹o thµnh vµ kh¶ n¨ng hoµ tan cña nã trong kiÒm d− hay trong amoniac ®Ó dù ®o¸n sù cã mÆt cña mét sè ion trong dung dÞch. VÝ dô:

− Tña tr¾ng tan trong Na0H d−, nh−ng kh«ng tan trong amoniac: c¸c ion mÆt sÏ lµ Al3+, Pb2+, Sb3+.

− Tña xanh lam, ®en khi ®un nãng, kh«ng tan trong NaOH d−, tan trong amoniac cho mµu xanh lam ®Ëm: ion cã mÆt lµ Cu2+.

− Tña n©u ®á, kh«ng tan trong NaOH d− vµ Amoniac: ion cã mÆt lµ Fe3+. v..v.. (Xem c¸c ph¶n øng ®Æc tr−ng vµ b¶ng tãm t¾t c¸c ph¶n øng ë c¸c bµi 3, 4, 5, 6 vµ 7).

96

1.5.3. Thö víi NH4OH vµ (NH4)2S

LÊy dung dÞch cho t¸c dông víi HCl ®Ó tña hÕt víi c¸c cation d¹ng muèi clorid. Ly t©m. LÊy n−íc ly t©m vµ thªm vµo ®ã NH40H d−:

− NÕu kh«ng cã tña th× ch¾c ch¾n kh«ng cã mét l−îng ®¸ng kÓ cña Mg2+, Al3+, Sb3+, Bi3+, Fe2+, Fe3+, Sn2+, 4+…

− NÕu cã Cu2+, Ni2+ sÏ cho dung dÞch mµu xanh cña phøc tan. − TiÕp sau ®ã, nhá vµi giät (NH4)2S vµo dung dÞch. NÕu vÉn kh«ng cã

tña ®en th× coi nh− kh«ng cã Bi3+, Fe2+, Fe3+…

1.5.4. Thö víi (NH4)2SO4

LÊy 1mL (NH4)2SO4 b·o hßa thªm vµo vµi giät dung dÞch thö, nÕu kh«ng cã tña tr¾ng th× kh«ng cã Ba2+, Sr2+; cßn nÕu cã tña tr¾ng th× cã thÓ cã Ba2+, Sr2+, Pb2+.

1.5.5. Thö b»ng c¸c thuèc thö nhãm ®èi víi cation vµ anion ®Ó dù ®o¸n nhãm ion hay mét vµi ion trong nhãm cã thÓ cã mÆt trong dung dÞch thö (xem c¸c thuèc thö nhãm ë c¸c bµi phÝa tr−íc).

Ngoµi c¸c ph¶n øng s¬ bé trªn, ng−êi ta còng chän mét vµi ph¶n øng thö s¬ bé kh¸c n÷a ®Ó viÖc dù ®o¸n c¸c ion cã mÆt nhanh vµ gÇn ®óng h¬n.

2. Ph©n tÝch Anion − Trong sè l−îng giíi h¹n c¸c anion vµ c¸c cation quan t©m ë gi¸o tr×nh

nµy th× hÇu hÕt c¸c anion lµ kh«ng g©y trë ng¹i g× cho ph©n tÝch hÖ thèng c¸c cation, trõ PO4

3-. NÕu dung dÞch ph©n tÝch cã PO4 3- sÏ g©y

khã kh¨n cho ®Þnh tÝnh cation nhãm IV, v× khi kiÒm hãa dung dÞch sÏ kÐo theo kÕt tña phosphat cña Ba2+,Ca2+. Trong tr−êng hîp nµy cÇn t×m PO4

3- tr−íc, sau ®ã lo¹i nã ®i b»ng FeCl3 b·o hßa, tiÕp theo míi ph©n tÝch ®Þnh tÝnh c¸c cation. Còng cßn nh÷ng lý do t−¬ng tù kh¸c nªn nãi chung ng−êi ta th−êng tiÕn hµnh ph©n tÝch anion tr−íc khi ph©n tÝch hÖ thèng c¸c cation. Khi gÆp c¸c anion g©y trë ng¹i (t−¬ng tù PO4

3- võa nªu), cÇn lo¹i bá chóng b»ng mét mét vµi kü thuËt cô thÓ mµ trong tµi liÖu nµy kh«ng ®Ò cËp ®Õn.

− LÊy 1mL dung dÞch ph©n tÝch, thªm Na2CO3 tíi ph¶n øng kiÒm m¹nh, nÕu cã tña th× nªn lµm n−íc soda tr−íc khi ph©n tÝch anion. Cßn nÕu kh«ng cã tña th× tiÕn hµnh t×m anion ngay tõ dung dÞch gèc.

− Ph©n tÝch ®Þnh tÝnh c¸c anion theo s¬ ®å 6 vµ7. 3. Ph©n tÝch cation

TiÕn hµnh theo s¬ ®å 5 vµ ®−îc chØ dÉn chi tiÕt ë c¸c s¬ ®å 1, 2, 3 vµ 4.

97

Hoá phân tích - Lý thuyết và thực hành Lời nói đầu Mục lục Phần I Lý thuyết phân tích định tính Bài 1 Một số định luật và khái niệm cơ bản trong hoá phân tích Các định luật Những khái niệm cơ bản Bài tập (Bài 1) Bài 2 Đại cương về phân tích định tính các ION trong dung dịch Các phương pháp phân tích định tính Các phản ứng dùng trong phân tích định tính Phân tích định tính CATION theo phương pháp acid-base Phân tích định tính ANION Những kỹ thuật cơ bản trong thực hành hoá phân tích định tính Bài tập (Bài 2) Bài 3 CATION nhóm I: Tính chất chung Các phản ứng phân tích đặc trưng của các CATION nhóm I Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 3) Bài 4 CATION nhóm II Tính chất chung Các phản ứng phân tích đặc trưng của các CATION nhóm II Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 4) Bài 5 Cation nhóm III Tính chất chung Các phản ứng phân tích đặc trưng của CATION nhóm III Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 5) Bài 6 CATION nhóm IV Tính chất chung Các phản ứng phân tích đặc trưng của cation nhóm IV Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 6) Bài 7 CATION nhóm V Tính chất chung Các phản ứng phân tích đặc trưng của cation nhóm V Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 7) Bài 8 Cation nhóm VI Tính chất chung Các phản ứng phân tích đặc trưng của cation nhóm VI Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 8) Bài 9 ANION nhóm I Tính chất chung Các phản ứng phân tích đăch trưng của Anion nhóm I Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 9) Bài 10 ANION nhóm II Đường lối phân tích nhóm II Các phản ứng đặc trưng của ANION nhóm II Sơ đồ phân tích Bài tập (Bài 10) Bài 11 Phân tích hỗn hợp Cation và Anion trong dung dịch Nhận xét và thử sơ bộ Phân tích Anion Phân tích Cation Nhận xét kết quả Phần II Thực hành phân tích định tính Nội quy phòng thí nghiệm hoá phân tích định tính Các quy tắc an toàn phòng thí nghiệm Vài quy định về sử dụng hoá chất Bài 1 Dụng cụ và kỹ thuật thực nghiệm cơ bản trong hoá phân tích định tính Giới thiệu dụng cụ thông thường bằng sứ, thuỷ tinh và một số máy thông dụng Một số kỹ thuật cơ bản thực hành hoá phân tích định tính Dụng cụ - hoá chất - thuốc thử Thực hành Bài 2 Định tính Cation nhóm I Dụng cụ - hoá chất - thuốc thử Thực hành Bài 3 Định tính Cation nhóm II và III Dụng cụ - hoá chât - thuốc thử Thực hành Bài 4 Định tính Cation nhóm IV Dụng cụ - Hoá chât - Thuốc thử Thực hành Bài 5 Định tính cation nhóm V và VI Dụng cụ - Hoá chất - Thuốc thử Thực hành Bài 6 Phân tích tổng hợp các nhóm cation theo phương pháp Acid-Base Dụng cụ - Hoá chất - Thuốc thử Thực hành Bài 7 Định tính Anion nhóm I Dụng cụ - hoá chất - thuốc thử Thực hành Bài 8 Định tính Anion nhóm II Dụng cụ - Hoá chất - Thuốc thử Thực hành Bài 9 Phân tích hỗn hợp Cation và Anion trong dung dịch Dụng cụ - Hoá chất - Hỗn hợp Thực hành Phần III Lý thuyết phân tích định lượng Bài 1 Đại cương về hoá phân tích định lượng Đối tượng của phân tích định lượng Phân loại các phương pháp phân tích định lượng Nguyên tắc chung của các phương pháp hoá học dùng trong định lượng Sai số trong phân tích định lượng hoá học Bài tập (Bài 1) Bài 2 Phương pháp phân tích khối lượng Nội dung và phân loại Những động tác cơ bản của phương pháp phân tích khối lượng Cách tính kết quả trong phân tích khối lượng Cân phân tích Một vài thí dụ áp dụng định lượng bằng phương pháp khối lượng Bài tập (Bài 2) Bài 3 Phương pháp định lượng thể tích Nội dung của phương pháp phân tích thể tích Yêu cầu đối với một phản ứng dùng trong phân tích thể tích Phân loại các phương pháp thể tích Các kỹ thuật chuẩn độ Cách sử dụng một số dụng cụ dùng trong phương pháp thêr tích Hiệu chỉnh dung tích các dụng cụ đong đo thể tích chính xác Cách tính kết quả trong phương pháp thể tích Bài tập (Bài 3) Bài 4 Pha các dung dịch chuẩn độ Khái niệm về dung dịch chuẩn Cách pha dung dịch chuẩn Pha một số dung dịch chuẩn Bài tập (Bài 4) Bài 5 Định lượng bằng phương pháp Acid - Base Một số khái niệm cơ bản Định lượng bằng phương pháp Acid - Base Bài tập (Bài 5) Bài 6 Định lượng bằng phương pháp kết tủa-Tạo phức Chuẩn độ kết tủa Chuẩn độ tạo phức Bài tập (Bài 6) Bài 7 Định lượng bằng phương pháp OXY hoá khử Một số khái niệm cơ bản Định lượng bằng phương pháp OXY hoá khử Bài tập (Bài 7) Phần IV Thực hành phân tích định lượng Bài 1 Cân phân tích Cân Thực hành sử dụng cân phân tích Bài tập (Bài 1) Bài 2 Xác định độ ẩm của Natri clorid và định lượng Natri sulfat Dụng cụ - Hoá chất Xác định độ ẩm của Natri Clorid Định lượng Natri Sulfat bằng phương pháp khối lượng Bài tập (Bài 2) Bài 3 Thực hành sử dụng các dụng cụ phân tích định lượng - định lượng Acid Acetic Dụng cụ - Hoá chất Các dụng cụ đong đo thể tích Định lượng dung dịch Acid Acetic Bài tập (Bài 3) Bài 4 Pha và xác định nồng độ dung dịch Acid hydrochloric 0,1N Dụng cụ - Hoá chất Pha dung dịch Acid Hydrochloric 0,1N Nguyên tắc định lượng Acid Hydrochloric Định lượng dung dịch Acid Hydrochloric Bài tập (Bài 4) Bài 5 Pha và xác định nồng độ dung dịch Natri Hydroxyd 0,1N Dụng cụ - Hoá chất Pha dung dịch Natri Hydroxyd 0,1N Nguyên tắc định lượng Natri Hydroxyd Định lượng dung dịch Natri Hydroxyd 0,1N Bài tập (bài 5) Bài 6 Định lượng Natri Hydrocarbonat Dụng cụ - Hoá chất Pha và xác định nồng độ Acid Hydrochloric 1 N Định lượng Natri Hydrocarbonat Bài tập (Bài 6) Bài 7 Định lượng Natri Clorid bằng phương pháp MOHR Dụng cụ - Hoá chất Pha dung dịch bạc Nitrat 0,1N Nguyên tắc định lượng Natri Clorid bằng phương pháp MOHR Định lượng dung dịch Natri Clorid bằng phương pháp MOHR Bài tập (Bài 7) Bài 8 Định lượng Natri Clorid bằng phương pháp Fonhard Dụng cụ - hoá chất Nguyên tắc định lượng natri clorid bằng phương pháp Fonhard Định lượng dung dịch Natri Clorid bằng phương pháp Fonhard Bài tập (Bài 8) Bài 9 Pha và xác định nồng độ dung dịch Kali Permanganat 1,0N Dụng cụ - hoá chất Pha dung dịch Kali Permanganat 0,1 N Nguyên tắc định lượng bằng Permanganat Định lượng dung dịch Kali Permanganat 0,1 N Bài tập (Bài 9) Bài 10 Định lượng dung dịch nước Oxy già 3% Dụng cụ - Hoá chất Xác định nồng độ của dung dịch Kali permanganat 0,1 N Nguyên tắc định lượng nước OXY già Định lượng nước oxy già 3% Bài tâp (Bài 10) Bài 11 Pha và xác định nồng độ dung dịch Natri Thiosulfat 0,1 N Dụng cụ - Hoá chất Pha dung dịch Natri Thiosulfat 0,1 N Nguyên tắc định lượng Thiosulfat Định lượng dung dịch Natri Thiosulfat 0,1N Bài tập (Bài 11) Bài 12 Định lượng dung dịch Glucose 5% Dụng cụ - Hoá chất Pha dung dịch IOD 0,1 N Nguyên tắc định lượng Glucose Định lượng dung dịch Glucose 5% Bài tập (Bài 12) Bài 13 Pha và xác định nồng độ dung dịch EDTA 0,05 M Dụng cụ - Hoá chất Pha dung dịch Complexon III 0,05 M Nguyên tắc định lượng Complexon Định lượng dung dịch EDTA 0,05 M Bài tập (Bài 13) Phụ lục Phụ lục 1. Dụng cụ thông thường bằng sứ, thuỷ tinh và một số máy thông dung dùng trong hoá phân tích Phụ lục 2. Danh pháp chất vô cơ theo dược điển Việt Nam Phụ lục 3. Bảng nguyên tử lượng các nguyên tố Phụ lục 4. Hằng số điện ly của các Acid và Base Phụ lục 5. Thế OXY hoá khử chuẩn Phụ lục 6. Tích số tan của một số chất ít tan Phụ lục 7. Hằng số tạo phức Giải đáp bài tập Tài liệu tham khảo

Đơn vị chủ quản: CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ THIÊN THI
Địa chỉ: 41-43 Trần Cao Văn, P6, Q3, HCM
giấy phép MXH: 102/GXN - TTĐT