Tài liệu

Chính sách tài khóa và vận dụng ở việt nam trong giai đoạn hiện nay

Chia sẻ bởi
Lượt xem: 78     Tải về: 0     Lượt mua: 0    
Báo lỗi
Bình luận
Nhúng
/ 32
Tài liệu Chính sách tài khóa và vận dụng ở việt nam trong giai đoạn hiện nay - tài liệu, sách iDoc.Vn 1.1. Lý do về mặt lý luận: Chính sáchKho Sách Trực Tuyến tài khoá là một trong hai công cụ quan trọng của chính ph
A: PHÇN Më §ÇU
1. Lý do chän ®Ò tµi
1.1. Lý domÆt luËn: ChÝnh s¸ch tµi kho¸mét trong hai c«ng
quan träng cña chÝnh phñ nh»m ®iÒu tiÕt nÒn kinh m«. Tuy nhiªn,
l¹i cha ®îc nghiªn cøu ®Çy ®ñ thèng. Nh÷ng cuéc kh¶o s¸t
nghiªn cøu cßn mang tÝnh h×nh thøc, cha kÕt qu¶ cao. DÉn tíi t×nh tr¹ng
thiÕu mÆt luËn ®Ó dông chÝnh s¸ch tµi khãa trong thùc tiÔn
nÒn kinh tÕ.
1.2. do mÆt thùc tiÕn: HiÖn nay chÝnh s¸ch tµi kho¸ cha chÆt
chÏ cßn nhiÒu hæng. Khi thùc hiÖn chøc n¨ng ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ th×
thiÕu quyÕt liÖt dÉn tíi hiÖu qu¶ kh«ng cao, cha ph¸t huy toµn diÖn trong
nÒn kinh tÕ, ph¶n ¸nh cha ®óng kh¶ n¨ng ®Çu t cña chÝnh phñ vµo
chÝnh s¸ch nµy.
2. Môc ®Ých
Nh»m ®iÒu chØnh hoµn thiÖn thèng chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt
Nam
3. §èi tîng vµ ph¹m vi nghiªn cøu
C¸c chÝnh s¸ch tµi kho¸ ViÖt Nam ®ang ¸p dông trong giai do¹n
héi nhËp.
4. ý nghÜa khoa häc
- sung nh÷ng chç cßn trèng trong thuyÕt cña vÊn ®Ò chÝnh
s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.
- X©y dùng thuyÕt phï hîp víi t×nh h×nh thùc tr¹ng cña
chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.
- X©y dùng c¸c gi¶i ph¸p kh¸c nhau trong qu¶n lý,tæ chøc thèng
chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.
5. ý nghÜa thùc tiÔn
1
- X©y dùng luËn cøu cho c¸c ch¬ng tr×nh ph¸t triÓn,hoµn thiÖn còng
nh n©ng cao t¸c dông cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.
- Gi¶i ®¸p nh÷ng ®ßi hái trong thùc hiÖn vÒ tæ chøc,qu¶n lý ®iÒu hµnh
chÝnh s¸ch tµi kho¸.
- Gi¶i ®¸p nhu cÇu ph¸t triÓn néi t¹i cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt
Nam.
2
Liên hệ quảng cáo

B. Néi dung
I. Nghiªn cøu lý thuyÕt lý luËn
§Ó x©y dùng thuyÕt luËn cña ®Ò tµi b¾t ®Çu t×m hiÓu th
môc khoa häc t¹i Th viÖn,qua m¹ng Internet, chän läc c¸c tµi liÖu liªn
quan ®Õn ®Ò tµi vµ nghiªn cøu chóng.
Nghiªn cøu lý luËn thuyÕt ®îc dùa vµo nguån tµi liÖu kh¸c
nhau,c¸c quan ®iÓm xu híng khoa häc kh¸c nhau....
Sau khi thu thËp ®îc c¸c tµi liÖu th× ph©n tÝch mét c¸ch khoa
häc theo tr×nh tù: Ph©n lo¹i, s¾p xÕp th«ng tin thµnh thèng theo yªu cÇu
cña ®Ò tµi, theo c¸c ch¬ng môc, vÊn ®Ò...
1. C¬ së lý thuyÕt lý luËn
1.1. ChÝnh s¸ch tµi khãa lµ g×?
Nh chóng ta ®· biÕt c¸c nÒn kinh thÞ trêng thêng xuyªn biÕn ®éng.
BÊt kú nç lùc nµo cña chÝnh phñ ®îc sö dông ®Ó b×nh æn kinh tÕ ®Òu ®îc gäi
chÝnh s¸ch æn ®Þnh. Hai chÝnh s¸ch æn ®Þnh quan träng nhÊt trong nÒn
kinh tÕ thÞ trêng hiÖn nay lµ chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ chÝnh s¸ch tiÒn tÖ.
Hai chÝnh s¸ch trªn 3 môc tiªu b¶n: Thóc ®Èy t¨ng trëng kinh
tÕ, t¹o c«ng ¨n viÖc lµm ®Çy ®ñ æn ®Þnh l¹m ph¸t ë møc hîp lý.“ChÝnh
s¸ch tµi kho¸ nh÷ng lùc cña chÝnh p nh»m c¶i thiÖn thµnh tùu kinh
tÕ vÜ m« th«ng qua viÖc thay ®æi chi tiªu cña ChÝnh phñ vµ ThuÕ”.
MÆc chÝnh s¸ch tµi kho¸ thÓ ¶nh hëng tíi tiÕt kiÖm,®Çu t,t¨ng
trëng kinh trong dµi h¹n. Tuy nhiªn trong ng¾n h¹n chÝnh s¸ch tµi kho¸
chñ yÕu ¶nh hëng tíi tæng cÇu vÒ hµng ho¸ vµ dÞch vô.
1.2. C«ng cô cña chÝnh s¸ch tµi kho¸
1.2.1. ThuÕ
3
Chính sách tài khóa và vận dụng ở việt nam trong giai đoạn hiện nay
1.1. Lý do về mặt lý luận: Chính sáchKho Sách Trực Tuyến tài khoá là một trong hai công cụ quan trọng của chính phủ nhằm điều tiết nền kinh tếLuận Văn - Đề Án - Tiểu Luận Kinh Tế vĩ mô. Tuy nhiên, nó lại chưa được nghiên cứu đầy đủ và hệ thống. Những cuộc khảo sát và nghiên cứu còn mang tính hình thức, chưa có kết quả cao. Dẫn tới tình trạng thiếu cơ sở về mặt lý luận để sử dụng chính sách tài khóa trong thực tiễn nền kinh tế. 1.2. Lý do về mặt thực tiến: Hiện nay chính sách tài khoá chưa chặt chẽ còn có nhiều lỗ hổng. Khi thực hiện chức năng điều tiết nền kinh tế thì thiếu quyết liệt dẫn tới hiệu quả không cao, chưa phát huy toàn diện trong nền kinh tế, phản ánh chưa đúng khả năng và sự đầu tưLuận Văn - Đề Án - Tiểu Luận Đầu Tư của chính phủ vào chính sách nàyTrích từ: http://www.kilobooks.com
Nội dung trích xuất từ tài liệu

PAGE

3

A: PHÇN Më §ÇU

1. Lý do chän ®Ò tµi

1.1. Lý do vÒ mÆt lý luËn: ChÝnh s¸ch tµi kho¸ lµ mét trong hai c«ng cô quan träng cña chÝnh phñ nh»m ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ vÜ m«. Tuy nhiªn, nã l¹i ch­a ®­îc nghiªn cøu ®Çy ®ñ vµ hÖ thèng. Nh÷ng cuéc kh¶o s¸t vµ nghiªn cøu cßn mang tÝnh h×nh thøc, ch­a cã kÕt qu¶ cao. DÉn tíi t×nh tr¹ng thiÕu c¬ së vÒ mÆt lý luËn ®Ó sö dông chÝnh s¸ch tµi khãa trong thùc tiÔn nÒn kinh tÕ.

1.2. Lý do vÒ mÆt thùc tiÕn: HiÖn nay chÝnh s¸ch tµi kho¸ ch­a chÆt chÏ cßn cã nhiÒu lç hæng. Khi thùc hiÖn chøc n¨ng ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ th× thiÕu quyÕt liÖt dÉn tíi hiÖu qu¶ kh«ng cao, ch­a ph¸t huy toµn diÖn trong nÒn kinh tÕ, ph¶n ¸nh ch­a ®óng kh¶ n¨ng vµ sù ®Çu t­ cña chÝnh phñ vµo chÝnh s¸ch nµy.

2. Môc ®Ých

Nh»m ®iÒu chØnh vµ hoµn thiÖn hÖ thèng chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam

3. §èi t­îng vµ ph¹m vi nghiªn cøu

C¸c chÝnh s¸ch tµi kho¸ mµ ViÖt Nam ®ang ¸p dông trong giai do¹n héi nhËp.

4. ý nghÜa khoa häc

- Bæ sung nh÷ng chç cßn trèng trong lý thuyÕt cña vÊn ®Ò vÒ chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.

- X©y dùng c¬ së lý thuyÕt phï hîp víi t×nh h×nh thùc tr¹ng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.

- X©y dùng c¸c gi¶i ph¸p kh¸c nhau trong qu¶n lý,tæ chøc hÖ thèng chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.

5. ý nghÜa thùc tiÔn

- X©y dùng luËn cøu cho c¸c ch­¬ng tr×nh ph¸t triÓn,hoµn thiÖn còng nh­ n©ng cao t¸c dông cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.

- Gi¶i ®¸p nh÷ng ®ßi hái trong thùc hiÖn vÒ tæ chøc,qu¶n lý ®iÒu hµnh chÝnh s¸ch tµi kho¸.

- Gi¶i ®¸p nhu cÇu ph¸t triÓn néi t¹i cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam.

B. Néi dung

I. Nghiªn cøu lý thuyÕt lý luËn

§Ó x©y dùng c¬ së lý thuyÕt lý luËn cña ®Ò tµi b¾t ®Çu t×m hiÓu th­ môc khoa häc t¹i Th­ viÖn,qua m¹ng Internet, chän läc c¸c tµi liÖu cã liªn quan ®Õn ®Ò tµi vµ nghiªn cøu chóng.

Nghiªn cøu lý luËn lý thuyÕt ®­îc dùa vµo nguån tµi liÖu kh¸c nhau,c¸c quan ®iÓm xu h­íng khoa häc kh¸c nhau....

Sau khi thu thËp ®­îc c¸c tµi liÖu th× ph©n tÝch xö lý mét c¸ch khoa häc theo tr×nh tù: Ph©n lo¹i, s¾p xÕp th«ng tin thµnh hÖ thèng theo yªu cÇu cña ®Ò tµi, theo c¸c ch­¬ng môc, vÊn ®Ò...

1. C¬ së lý thuyÕt lý luËn

1.1. ChÝnh s¸ch tµi khãa lµ g×?

Nh­ chóng ta ®· biÕt c¸c nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng th­êng xuyªn biÕn ®éng. BÊt kú nç lùc nµo cña chÝnh phñ ®­îc sö dông ®Ó b×nh æn kinh tÕ ®Òu ®­îc gäi lµ chÝnh s¸ch æn ®Þnh. Hai chÝnh s¸ch æn ®Þnh quan träng nhÊt trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng hiÖn nay lµ chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ chÝnh s¸ch tiÒn tÖ.

Hai chÝnh s¸ch trªn cã 3 môc tiªu c¬ b¶n: Thóc ®Èy t¨ng tr­ëng kinh tÕ, t¹o c«ng ¨n viÖc lµm ®Çy ®ñ vµ æn ®Þnh l¹m ph¸t ë møc hîp lý.“ChÝnh s¸ch tµi kho¸ lµ nh÷ng nç lùc cña chÝnh phñ nh»m c¶i thiÖn thµnh tùu kinh tÕ vÜ m« th«ng qua viÖc thay ®æi chi tiªu cña ChÝnh phñ vµ ThuÕ”.

MÆc dï chÝnh s¸ch tµi kho¸ cã thÓ ¶nh h­ëng tíi tiÕt kiÖm,®Çu t­,t¨ng tr­ëng kinh tÕ trong dµi h¹n. Tuy nhiªn trong ng¾n h¹n chÝnh s¸ch tµi kho¸ chñ yÕu ¶nh h­ëng tíi tæng cÇu vÒ hµng ho¸ vµ dÞch vô.

1.2. C«ng cô cña chÝnh s¸ch tµi kho¸

1.2.1. ThuÕ

ThuÕ lµ mét kho¶n ®ãng gãp b¾t buéc cho nhµ n­íc do luËt ®Þnh ®èi víi c¸c ph¸p nh©n vµ thÓ nh©n nh»m ®¸p øng nhu cÇu chi tiªu cña nhµ n­íc.ThuÕ lµ mét h×nh thøc ph©n phèi l¹i bé phËn nguån tµi chÝnh cña x· héi, kh«ng mang tÝnh hoµn tr¶ trùc tiÕp cho ng­êi nép. Nép thuÕ cho nhµ n­íc ®­îc coi lµ nghÜa vô,tr¸ch nhiÖm cña c¸c ph¸p nh©n vµ thÓ nh©n trong x· héi ®èi víi nhµ n­íc nh»m t¹o ra nguån thu lín, æn ®Þnh cho ng©n s¸ch nhµ n­íc ®Ó nhµ n­íc thùc hiÖn chøc n¨ng nhiÖm vô cña m×nh.T¹i thêi ®iÓm nép thuÕ ng­êi nép thuÕ kh«ng ®­îc h­ëng bÊt kú lîi Ých nµo hoÆc kh«ng ®­îc quyÒn ®ßi hái hoµn tr¶ sè thuÕ ®· nép ®èi víi nhµ n­íc.ThuÕ mang tÝnh chÊt c­ìng chÕ vµ ®­îc thiÕt lËp theo nguyªn t¾c luËt ®Þnh. B»ng quyÒn lùc chÝnh trÞ cña m×nh, nhµ n­íc lµ chñ thÓ duy nhÊt ban hµnh vµ söa ®æi c¸c luËt thuÕ, ®Æt ra c¸c lo¹i thuÕ ®Ó t¹o lËp nguån thu cho ng©n s¸ch Nhµ n­íc nh»m ®¸p øng yªu cÇu chi tiªu cña nhµ n­íc.C¸c ph¸p nh©n vµ thÓ nh©n,khi nép thuÕ cho nhµ n­íc kho¶n thu nµy vÜnh viÔn thuéc vÒ nhµ n­íc vµ ®­îc bè trØ sö dông theo dù to¸n ng©n s¸ch Nhµ n­íc ®· ®­îc phª duyÖt cho tiªu dïng c«ng céng vµ ®Çu t­ ph¸t triÓn.Nh­ vËy thuÕ ph¶n ¸nh c¸c qu¸ tr×nh ph©n phèi l¹i trong x· héi, thÓ hiÖn c¸c mèi quan hÖ gi÷a nhµ n­íc vµ ph¸p nh©n, thÓ nh©n trong ph©n phèi c¸c nguån tµi chÝnh vµ lµ c«ng cô c¬ b¶n thùc hiÖn ph©n phåi tµi chÝnh.

ThuÕ ra ®êi vµ ph¸t triÓn g¾n liÒn víi sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña nhµ n­íc. Nh÷ng lo¹i thuÕ ®Çu tiªn trong lÞch sö x· héi loµi ng­êi xuÊt hiÖn cïng víi nhµ n­íc chiÕm h÷u n« lÖ. Ban ®Çu thuÕ ®­îc thu b»ng hiÖn vËt, dÇn dÇn víi sù ph¸t triÓn cña quan hÖ hµng ho¸ tiÒn tÖ, thuÕ thu b»ng tiÒn thay thÕ b»ng thuÕ b»ng hiÖn vËt nh­ tr­íc ®©y. Ngµy nay, c¸c quan hÖ hµng ho¸ tiÒn tÖ ph¸t triÓn cao ®é, nhÊt lµ trong ®iÒu kiÖn kinh tÕ thÞ tr­êng thuÕ hoµn toµn ®­îc thu d­íi h×nh thøc gi¸ trÞ. Nhµ n­íc sö dông thuÕ th«ng qua hÖ thèng thuÕ mét mÆt ®Ó huy ®éng ngu«n thu kh«ng hoµn l¹i cho ng©n s¸ch Nhµ n­íc, mÆt kh¸c coi thuÕ lµ c«ng cô ph©n phèi quan träng t¸c ®éng vµo qu¸ tr×nh qu¶n lý ®iÒu tiÕt sö ho¹t ®éng cña nÒn kinh tÕ quèc d©n.

NÕu ph©n lo¹i thuÕ theo tÝnh chÊt kinh tÕ th× thuÕ ®­îc chia lµm hai lo¹i: thuÕ trùc thu vµ thuÕ gi¸n thu. Cßn nÕu ph©n lo¹i theo ®èi t­îng ®¸nh thuÕ th× thuÕ ®­îc chia thµnh: thuÕ ®¸nh vµo ho¹t ®éng kinh doanh vµ dÞch vô, thuÕ ®¸nh vµo hµng ho¸, thuÕ ®¸nh vµo thu nhËp vµ thuÕ ®¸nh vµo tµi s¶n.

HÖ thèng thuÕ hiÖn hµnh ë ViÖt Nam: Tõ n¨m 1990 cho ®Õn nay, phï hîp víi chÝnh s¸ch ®æi mèi c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ. ChÝnh phñ ®· kh«ng ngõng ®æi míi chÝnh s¸ch thuÕ víi c¸c yªu cÇu ®­îc ®Æt ra: thuÕ ph¶i lµ nguån thu c¬ b¶n cña ng©n s¸ch nhµ n­íc; gãp phÇn thùc hiÖn c«ng b»ng x· héi vµ kÝch thÝch c¸c thµnh phÇn kinh tÕ t¨ng c­êng c¹nh tranh vµ ®Çu t­ ph¸t triÓn phï hîp víi bèi c¶nh héi nhËp cña nÒn kinh tÕ; cã tÝnh ph¸p luËt cao vµ trë thµnh c«ng cô c¬ b¶n trong qu¶n lý kinh tÕ cña Nhµ n­íc.

Qua c¸c lÇn c¶i c¸ch, ViÖt Nam ®· h×nh thµnh mét hÖ thèng thuÕ t­¬ng ®èi hoµn chØnh vÒ chøc n¨ng, ®¸p øng ®­îc c¸c yªu cÇu ®Æt ra cña qu¸ tr×nh ®æi míi, nh­:

ThuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng;

ThuÕ tiªu thô ®Æc biÖt;

ThuÕ xuÊt nhËp khÈu;

ThuÕ thu nhËp doanh nghiÖp;

ThuÕ thu nhËp c¸ nh©n;

ThuÕ nhµ ®Êt;

ThuÕ sö dông ®Êt n«ng nghiÖp;

ThuÕ tµi nguyªn;

ThuÕ chuyÓn quyÒn sö dông ®Êt.

1.2.2. Chi tiªu cña chÝnh phñ

Chi tiªu cña chÝnh phñ lµ kho¶n tµi s¶n ®­îc chÝnh phñ ®­a ra dïng vµo môc ®Ých chi mua hµng ho¸ vµ dÞch vô nh»m sö dông cho lîi Ých c«ng céng vµ ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ vÜ m«.

Còng gièng nh­ thuÕ chi tiªu cña chÝnh phñ khi lµ c«ng cô cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ th× nã cã chøc n¨ng ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ.Tuy nhiªn víi chøc n¨ng vµ nhiÖm vô hÕt søc quan träng nµy Nhµ n­íc cÇn ph¶i tÝnh to¸n thiÖt h¬n trong qu¸ tr×nh sö dông ng©n s¸ch,cho dï víi môc ®Ých g×?Nã ph¶i nh»m b¶o ®¶m lîi Ých tuyÖt ®èi cho x· héi.

Chi tiªu chÝnh phñ bao gåm: chi ®Çu t­ ph¸t triÓn, chi th­êng xuyªn, chi tr¶ nî gèc tiÒn do chÝnh phñ vay.Trong ®ã:

- Chi ®Çu t­ ph¸t triÓn: chi ®Çu t­ x©y dông c¸c c«ng tr×nh kÕt cÊu kinh tÕ x· héi; chi ®Çu t­ vµ hç trî vèn cho c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc; chi gãp vèn cæ phÇn,gãp vèn liªn doanh vµo c¸c doanh nghiÖp; chi cho quü hç trî ph¸t triÓn; chi dù tr÷ nhµ n­íc.

- Chi th­êng xuyªn: chi sù nghiÖp; chi qu¶n lý nhµ n­íc; chi quèc phßng, an ninh vµ trËt tù x· héi.

- Chi tr¶ nî gèc tiÒn do chÝnh phñ vay:tr¶ nî trong n­íc vµ chi tr¶ nî n­íc ngoµi.

1.3. Ph©n lo¹i chÝnh s¸ch tµi kho¸

ChÝnh phñ cã thÓ lùa chän thay ®æi chi tiªu hoÆc thuÕ,hoÆc c¶ hai ®Ó më réng hay c¾t gi¶m tæng cÇu nh»m b×nh æn nÒn kinh tÕ.

1.3.1. ChÝnh s¸ch tµi kho¸ më réng

§èi mÆt víi mét s¶n l­îng thÊp hîn møc s¶n l­îng tù nhiªn c¸c nhµ ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch cã thÓ gióp nÒn kinh tÕ phôc håi tr¹ng t¹i toµn dông nguån nh©n lùc th«ng qua viÖc t¨ng chi tiªu vµ/hoÆc gi¶m thuÕ.

H×nh (1.3.1) biÓu diÖn nÒn kinh tÕ trong ®ã ban ®Çu chi tiªu kh«ng ®ñ ®Ó mua toµn bé møc s¶n l­îng tiÒm n¨ng (Y*). Thu nhËp thùc tÕ Y0 cã thÓ ®­îc t¹o ra bë sè ng­êi Ýt h¬n so víi sè ng­êi s½n sµng lµm viÖc. NÕu kinh tÕ cã thÊt nghiÖp chu kú do tæng cÇu thÊp. Gi¶ sö chÝnh phñ quyÕt ®Þnh kÝch cÇu th«ng qua chi tiªu chÝnh phñ. V× chi tiªu chÝnh phñ lµ mét thµnh tè cña tæng chi tiªu, nªn tæng chi tiªu sÏ t¨ng mét l­îng t­¬ng øng t¹i mçi møc thu nhËp cho tr­íc. §iÒu nµy ®­îc biÓu thÞ b»ng sù dÞch chuyÓn lªn trªn cña ®­êng tæng chi tiªu, tõ AE0 lªn AE​1. T¹i tr¹ng th¸i c©n b»ng míi møc thu nhËp quèc d©n ®¹t ®­îc lµ Y*. Nh­ chóng ta ®· biÕt t¨ng chi tiªu chÝnh phñ ®­îc khuyÕch ®¹i theo sè nh©n ®Õn tæng chØ tiªu vµ møc thu nhËp c©n b»ng (Y* - Y0 = m . embedded:image1.wmfG). §iÌu nµy cã nghÜa sù thay ®æi cña thu nhËp lín h¬n sù thay ®æi chi tiªu cña chÝnh phñ.

450

0 Y0 Y* Y

H×nh 1.3.1. T¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ më réng

Mé ph­¬ng ¸n kh¸c mµ chÝnh phñ cã thÓ sö dông ®Ó kÝch cÇu lµ gi¶m thuÕ suÊt. §iÒu nµy sÏ lµm t¨ng thu nhËp kh¶ dông vµ do ®ã lµm t¨ng tiªu dïng. Trªn ®å thÞ ®­êng tæng chi tiªu xoay lªn phÝa trªn tíi AE2 vµ s¶n l­îng c©n b»ng míi ®¹t møc lµ Y*.

1.3.2. ChÝnh s¸ch tµi kho¸ th¾t chÆt

Gi¶ sö ban ®Çu nÒn kinh tÕ cã tæng chi tiªu v­ît qu¸ møc n¨ng lùc s¶n xuÊt hiÖn cã nh­ ®­îc minh ho¹ ë h×nh (1.3.2). Sù h¹n chÕ vÒ phÝa cung ng¨n c¶n nÒn kinh tÕ më réng vµ gi¸ c¶ sÏ t¨ng tèc. NÒn kinh tÕ ®ang n»m ë phÇn ®­êng tæng cung rÊt dèc. Mµ c¸c nhµ kinh tÕ gäi lµ ph¸t triÓn qu¸ nãng. Ph¶n øng cña chÝnh s¸ch cÇn thiÕt lµ chÝnh phñ nªn c¾t gi¶m tæng cÇu ®Ó kiÒm chÕ l¹m ph¸t.

H×nh (1.3.2) biÓu diÔn cña viÖc t¨ng thuÕ hoÆc gi¶m chi tiªu chÝnh phñ ®Õn tæng chi tiªu cña nÒn kinh tÕ. Gi¶m chi tiªu cña chÝnh phñ sÏ trùc tiÕp lµm gi¶m tæng chi tiªu cña nÒn kinh tÕ vµ lµm dÞch chuyÓn ®­êng tæng chi tiªu xuèng phÝa d­íi tõ AE0 ®Õn AE2. C¶ gi¶m chi tiªu vµ t¨ng thuÕ ®Òu lµm ®­êng cÇu ®i chuyÓn sang tr¸i vµ cho phÐp chuyÓn nÒn kinh tÕ ®Õn gÇn møc s¶n l­îng tù nhiªn h¬n vµ kÕt qu¶ lµ l¹m ph¸t sÏ ®­îc kiÒm chÕ.

AE

0 Y* Y0 Y

P

0 Y* Y0 Y

H×nh 1.3.2. T¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ th¾t chÆt

1.3.3. chÝnh s¸ch tµi kho¸ trong ®iÒu kiÖn cã sù rµng buéc vÒ ng©n s¸ch

Trong nh÷ng thËp kû gÇn ®©y, khi chÝnh phñ ë nhiÒu n­íc cã c¸c kho¶n th©m hôt ng©n s¸ch nhµ n­íc khæng lå th× viÖc t¨ng chi tiªu chÝnh phñ hoÆc gi¶m thuÕ ®Ó kÝch thÝch nÒn kinh tÕ trong bèi c¶nh suy th¸i ®­îc xem lµ Ýt cã tÝnh kh¶ thi vÒ mÆt chÝnh trÞ. Theo hiÖp ®Þnh Mastricht c¸c n­íc thuéc liªn minh Ch©u ©u muèn sö dông ®ång tiÒn chung th× ph¶i th©m hôt ng©n s¸ch cña hä xuèng 3% so víi GDP. §Æc môc tiªu mµy ®ßi hái chÝnh phñ c¸c n­íc ph¶i c¾t gi¶m chi tiªu hoÆc t¨ng thuÕ vµ do ®ã Ýt ph¹m vi h¬n cho t¨ng chi tiªu vµ gi¶m thuÕ ®Ó kÝch thÝch nÒn kinh tÕ. VËy nhËn thÊy nÕu chÝnh phñ t¨ng chi tiªu vµ t¨ng thuÕ mét l­îng lµ embedded:image2.wmfG. KÕt qu¶ lµ s¶n l­îng t¨ng lªn mét l­îng t­¬ng øng ( embedded:image3.wmfG).

AE

0 Y* Y0 Y

H×nh 1.3.3: ¶nh h­ëng cña t¨ng chi tiªu vµ t¨ng thuÕ cïng mét l­îng nh­ nhau.

1.4. ChÝnh s¸ch tµi kho¸ biÓu hiÖn nh­ thÕ nµo?

ChÝnh s¸ch tµi kho¸ bao gåm hai c«ng cô lµ thuÕ vµ chi tiªu chÝnh phñ gi÷a hai c«ng cô nµy cã mét mèi liªn hÖ lµ chung ®ã lµ tiÕt kiÖm chÝnh phñ hay ng©n s¸ch chÝnh phñ (Sg = T – G) v× vËy qu¸ tr×nh sö dông chÝnh s¸ch chÝnh lµ qu¸ tr×nh biÕn ®éng thay ®æi cña ng©n s¸ch Nhµ n­íc. Khi mét nÒn kinh tÕ bÞ r¬i vµo t×nh tr¹ng xÊu bÊt æn ®Þnh ¶nh h­ëng tíi lîi Ých c«ng céng.

Th× chÝnh phñ sö dông hai c«ng cô nµy ®Ó ®iÒu tiÕt. V× vËy chÝnh s¸ch tµi kho¸ cµng ®­îc biÓu hiÖn râ th«ng qua ng©n s¸ch khi nÒn kinh tÕ biÕn ®éng.

1.5. Mçi quan hÖ gi÷a chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ

Nh­ ta ®· biÕt chÝnh s¸ch tµi kho¸ cã kh¶ n¨ng lµ ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ. V× vËy nÕu mét nÒn kinh tÕ muèn v­ît qua nh÷ng biÕn ®éng vµ ph¸t triÓn th× ph¶i nhê tíi hai gäng k×m cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ ng­îc l¹i khi nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn ®óng quü ®¹o Ýt cã biÕn ®éng th× chÝnh phñ sÏ sö dông Ýt chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ ng­îc l¹i th× nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn Ýt biÕn ®éng th× chÝnh phñ sÏ Ýt sö dông chÝnh s¸ch tµi kho¸.

2. Gi¶ thuyÕt khoa häc

Gi÷a chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ nÒn kinh tÕ cã mét mèi quan hÖ kh¨ng khÝt. ChÝnh s¸ch ta× kho¸ lµ c«ng cô h÷u hiÖu ®Ó ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ. Ng­îc l¹i nÒn kinh tÕ l¹i lµ m«i tr­êng chøa ®ùng c¸c yÕu tè cÊu thµnh nªn chÝnh s¸ch tµi kho¸ còng lµ n¬i chÝnh s¸ch tµi khãa ph¸t huy t¸c dông. NÕu chóng ta ®­a ra ®­îc c¸c chÝnh tµi kho¸ kh¸c nhau ë ViÖt Nam trong giai ®o¹n héi nhËp th× cã thÓ n©ng cao hoµn thiÖn t¸c dông tõ ®ã ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi mét c¸ch tèt h¬n.

3. Ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu

3.1. Ph©n tÝch, tæng hîp lý thuyÕt

Ph©n tÝch lý thuyÕt lµ thao t¸c chia tµi liÖu lý thuyÕt thµnh c¸c ®¬n vÞ kiÕn thøc ®Ó t×m hiÓu nh÷ng dÊu hiÖu ®Æc thï, cÊu tróc bªn trong cña lý thuyÕt. Tõ ®ã mµ n¾m v÷ng b¶n chÊt cña tõng ®¬n vÞ kiÕn thøc vµ toµn bé vÊn ®Ò nghiªn cøu.

Trªn c¬ së ph©n tÝch, cÇn ph¶i tæng hîp kiÕn thøc ®Ó t¹o ra hÖ thèng, ®Ó thÊy ®­îc mèi quan hÖ gi÷a chóng, tõ ®ã mµ hiÓu ®Çy ®ñ, toµn diÖn, s©u s¾c lý thuyÕt.

3.2. Quan s¸t khoa häc

Quan s¸t khoa häc lµ ph­¬ng ph¸p thu thËp th«ng tin vÒ ®èi t­îng nghiªn cøu, trªn c¬ së tri gi¸c trùc tiÕp chóng. Quan s¸t lµ mét trong nh÷ng h×nh thøc chñ yÕu cña nhËn thøc kinh nghiÖm, ®Ó t¹o ra nh÷ng th«ng tin ban ®Çu. Ph­¬ng ph¸p quan s¸t ®­îc sö dông trong 2 tr­êng hîp:

- Ph¸t hiÖn ra b¶n chÊt cña sù vËt, sù viÖc, hiÖn t­îng ®Ó x©y dùng gi¶ thuyÕt nghiªn cøu.

- KiÓm chøng gi¶ thuyÕt nghiªn cøu.

Môc ®Ých cña quan s¸t lµ nh»m ghi nhËn mét c¸ch ®Çy ®ñ vµ chuÈn x¸c sù vËt, hiÖn t­îng nh­ nã vèn cã.

3.3. §iÒu tra

§iÒu tra lµ ph­¬ng ph¸p sö dông mét hÖ thèng c©u hái ®Ó thu thËp c¸c sè liÖu tõ ®èi t­îng nghiªn cøu.

Cã 3 lo¹i ®iÒu tra khoa häc kh¸c nhau:

- §iÒu tra b»ng trao ®æi: ®©y lµ ph­¬ng ph¸p ®iÒu tra b»ng c¸ch nghiªn cøu trùc tiÕp ®èi t­îng hoÆc thÈm vÊn chuyªn gia.

- §iÒu tra viÕt: §©y lµ ph­¬ng ph¸p thu thËp c¸c th«ng tin, sù kiÖn dùa trªn c©u tr¶ lêi b»ng v¨n b¶n cña ng­êi ®­îc nghiªn cøu theo mét ch­¬ng tr×nh ®· ®­îc thiÕt lËp ®Æc biÖt.

- §iÒu tra b»ng tr¾c nghiÖm: lµ ph­¬ng ph¸p ®­îc tiªu chuÈn ho¸ dïng ®Ó ®o l­êng kh¸ch quan mét hay nhiÒu khÝa c¹nh cña ®èi t­îng nghiªn cøu qua nh÷ng mÉu tr¶ lêi b»ng ng«n ng÷ hoÆc phi ng«n ng÷ hoÆc b»ng nh÷ng hµnh vi kh¸c.

3.4. Thùc nghiÖm, thùc tÕ

Thùc nghiÖm thùc tÕ lµ ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu cã hÖ thèng vµ logÝc mét hiÖn t­îng nh»m tr¶ lêi cho c©u hái: “nÕu hiÖn t­îng hay qu¸ tr×nh ®ã ®­îc thùc hiÖn trong nh÷ng ®iÒu kiÖn ®· ®­îc khèng chÕ, kiÓm so¸t cÈn thËn vµ chñ ®éng th× nã sÏ biÓu diÔn nh­ thÕ nµo vÒ chiÒu h­íng ph¸t triÓn, vÒ tÝnh liªn hÖ gi÷a nguyªn nh©n vµ kÕt qu¶?”.

Nh­ vËy, thùc nghiÖm lµ ph­¬ng ph¸p ®Æc biÖt cho phÐp t¸c ®éng lªn ®èi t­îng nghiªn cøu mét c¸ch chñ ®éng, can thiÖp cã ý thøc vµo qu¸ tr×nh diÔn biÕn tù nhiªn, ®Ó h­íng qu¸ tr×nh Êy diÔn ra theo môc ®Ých mong muèn.

II. Nghiªn cøu thùc tiÔn

Sau khi nghiªn cøu c¬ së lý thuyÕt, lý luËn cña ®Ò tµi th× thu thËp c¸c tµi liÖu thùc tiÔn th«ng qua viÖc sö dông ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu vµ ¸p dông vµo thùc tiÔn.

1. Thùc tr¹ng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam

Tr­íc khi gia nhËp WTO ViÖt Nam ®­îc coi lµ mét thÞ tr­êng tiÒm n¨ng cho ®Çu t­ vµ ph¸t triÓn kinh tÕ. Tuy nhiªn, mét sè quèc gia triªn thÕ giíi ®Æc biÖt lµ Mü vµ T©y ¢u vÉn ch­a c«ng nhËn nÒn kinh tÕ n­íc ta lµ nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. ViÖt Nam tham gia thÞ tr­êng cßn gÆp nhiÒu khã kh¨n va thiÖt thßi. NÒn kinh tÕ trong n­íc tuy ®· cã nh÷ng thµnh c«ng nh­ng vÉn ®ang n»m trong nh÷ng n­íc cã nguy c¬ tôt hËu. C¸c chÝnh s¸ch cña chÝnh phñ nh»m ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ trong ®ã cã chÝnh s¸ch tµi khãa tá ra vÉn ch­a ph¸t huy ®Çy ®ñ toµn diÖn trong nÒn kinh tÕ. Hai c«ng cô cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ lµ thuÕ vµ chi tiªu chÝnh phñ cßn cã nhiÒu v­íng m¾c. ThuÕ ë ViÖt Nam ®ang trong t×nh tr¹ng ch­a hoµn chØnh vÒ luËt cßn cã nhiÒu v­íng m¾c, lç hæng. Trong khi ®ã chi tiªu chÝnh phñ th× ch­a ®óng ®¾n, thiÕu hîp lý, hiÖu qu¶ kh«ng cao.

Ngµy 7/11/2006 ®¸nh dÊu mét b­íc ngoÆt cña nÒn kinh tÕ ViÖt Nam khi ViÖt Nam ®­îc c«ng nhËn lµ thµnh viªn chÝnh thøc cña tæ chøc th­¬ng m¹i quèc tÕ WTO. §©y lµ sù kiÖn t¹o ®éng lùc còng nh­ ®iÒu kiÖn cho n­íc ta ph¸t triÓn kinh tÕ t¹o m«t tr­êng c«ng b»ng khi tham gia vµo thÞ tr­¬ng quèc tÕ. Nh­ chóng ta ®Òu biÕt khi gia nhËp WTO th× h¹n ng¹ch thuÕ quan ®Òu gi¶m, ®èi víi ViÖt Nam còng vËy c¸c mÆt hµng cña c¸c thµnh viªn kh¸c ®Òu ®· cã c¬ chÕ gi¶m thuÕ xuÊt nhËp khÈu còng nh­ thuÕ tiªu thô ®Æc biÖt. §©y lµ sù thay ®æi ®Çu tiªn vµ râ rÖt nhÊt cña chÝnh tµi kho¸ cña ViÖt Nam. Ngoµi ra, khi gia nhËp WTO th× chÝnh phñ c¸c thµnh viªn còng ph¶i gi¶m c¸c t¸c ®éng cña m×nh tíi nÒn kinh tÕ ®Æc biÖt lµ t×nh tr¹ng trî gi¸. Nã ®· t¹o ra nh÷ng c¬ héi còng nh­ th¸ch thøc cho nÒn kinh tÕ. §Ó cã thÓ n¾m b¾t ®­îc nh÷ng c¬ héi còng nh­ v­ît qua nh÷ng th¸ch thøc th× chÝnh s¸ch chÝnh phñ ®Ò ra ph¶i ®óng ®¾n vµ hiÖu qua h¬n. Qua h¬n ba n¨m héi nhËp ViÖt Nam ®· tr¶i qua nh÷ng th¸ch thøc còng nh­ nh÷ng c¬ héi. N¨m 2009 chÝnh s¸ch tµi kho¸ ViÖt Nam ®· cã dÊu Ên lín khi Quèc héi th«ng qua “Gãi kÝch thÝch” trÞ gi¸ 1 tû USD ®Ó kÝch cÇu ®Çu t­ nh»m kh¾c phôc hËu qu¶ kinh tÕ n¨m 2008.

1.1. §iÓm m¹nh thêi gian qua cña thùc tr¹ng chÝnh s¸ch tµi kho¸

- DÔ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ thùc hiÖn: nh­ chóng ta ®· biÕt chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®­îc dïng ®Ó ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ vÜ m«, khi mµ nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn qu¸ nãng hoÆc muèn kÝch cÇu nÒn kinh tÕ ®ang r¬i vµo t×nh tr¹ng suy tho¸i. V× t¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ lµ l©u dµi so víi c¸c chÝnh s¸ch kh¸c cña chÝnh phñ th× chÝnh s¸ch tµi kho¸ dÔ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ h¬n. Theo tõng n¨m tõng quý tõng th¸ng ta cã thÓ thèng kª ®­îc tèc ®é t¨ng tr­ëng kinh tÕ, l¹m ph¸t, tû lÖ thÊt nghiÖp... Tõ ®ã cã thÓ thÊy ®­îc hiÖu qu¶ mµ chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®· t¸c ®éng.

- T¨ng kh¶ n¨ng thÝch nghi cho ®èi t­îng mµ chÝnh s¸ch tµi kho¸ t¸c ®éng: trong t×nh tr¹ng theo chiÒu h­íng xÊu cña nÒn kinh tÕ ®Ó cã thÓ thay ®æi ®­îc ®iÒu ®ã th× ph¶i cã mét chÝnh s¸ch vÒ thuÕ hoÆc chi tiªu chÝnh phñ hîp lý. Khi mµ hai yÕu tè nµy thay ®æi th× Ðp buéc ®èi t­îng chÞu t¸c ®éng mµ cô thÓ lµ: Doanh nghiÖp vµ ng­êi tiªu dïng còng ph¶i thay ®æi theo ®Ó thÝch nghi víi ®iÒu ®ã. ChÝnh sù thay ®æi nµy sÏ t¹o cho hä cã kh¶ n¨ng nhËn biÕt sù thay ®æi vÒ m«i tr­êng kinh tÕ tõ ®ã t¨ng kinh nghiÖm khi tham gia trªn thÞ tr­êng.

- TËn dông ®­îc nguån lùc trong n­íc: trong tÊt c¶ nguån vèn mµ mét quèc gia cÇn nh­: nguån vèn tõ d©n c­, vay nî, nhËp viÖn trî,... th× nguån vèn thu hót tõ d©n c­ vÉn lµ quan träng nhÊt. Khi chÝnh phñ thay ®æi chÝnh s¸ch vÒ thuÕ tøc lµ chÝnh phñ ®· thay ®æi kho¶n thu tõ c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ cña m×nh. Tuy nhiªn nã l¹i lµm cho m×nh kinh tÕ s«i ®éng h¬n hoÆc bÞ k×m nÐn h¬n. ViÖc trao ®æi mua b¸n sÏ nhanh chãng t¨ng lªn hoÆc gi¶m xuèng. Cho dï chÝnh phñ sö dông chÝch s¸ch tµi kho¸ nh»m kÝch thÝch hay k×m h·m th× ®Òu nh»m môc ®Ých lµm cho nguån lùc, ®èi t­îng nãi chung trong nÒn kinh tÕ ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ h¬n ®ãng gèp vµo lîi Ých cña quèc gia.

1.2. §iÓm yÕu thêi gian qua cña chÝnh s¸ch tµi kho¸

- Kh¶ n¨ng phèi hîp gi÷a chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ chÝnh s¸ch tiÒn tÖ: ChÝnh s¸ch tiÒn tÖ th¾t chÆt trong khi chÝnh s¸ch tµi kho¸ l¹i níi láng khiÕn ¸p lùc l¹m ph¸t vµ l·i suÊt lªn cao. §ã chÝnh lµ lý do khiÕn cho c¸c chuyªn gia kinh tÕ cho r»ng: “ng©n hµng nhµ n­íc vµ bé tµi chÝnh lÖch pha nhau trong c«ng viÖc ®iÒu hµnh chÝnh s¸ch”. Trong thêi gian qua víi mùc tiªu thóc ®Èy ph¸t triÓn kinh tÕ nªn chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®· ®­îc ¸p dông ®Æc biÖt trong giai ®o¹n kinh tÕ 2000 – 2001 ®©y còng lµ mét trong nh÷ng nguyªn nh©n g©y ¸p lùc l¹m ph¸t vµo cuèi n¨m 2003 ®Çu n¨m 2004. Tuy nhiªn, chÝnh s¸ch tiÒn tÖ l¹i th¾t chÆt nh»m kiÓm so¸t l¹m ph¸t nh­: t¨ng dù tr÷ b¾t bu«c, t¨ng l·i suÊt t¸i chiÕt khÊu, t¨ng c¸c l·i suÊt chñ ®¹o kh¸c. Sù phèi hîp hai chÝnh s¸ch ch­a ®ång ®iÖu ch¼ng h¹n ®Ó ®¹t ®­îc môc tiªu huy ®éng vèn phôc vô c¸c môc ®Ých cña chÝnh phñ (trong ®ã cã bï ng©n s¸ch th©m hôt) th«ng th­êng l·i suÊt tr¸i phiÕu th­êng cao h¬n l·i suÊt huy ®éng cña c¸c ng©n hµng th­¬ng m¹i ®iÒu nµy lµm luång tiÒn vèn dÞch chuyÓn tõ phÝa d©n c­ vµ doanh nghiÖp vµo tr¸i phiÕu ®Ó h­ëng lîi vµ ®­¬ng nhiªn ®Çu t­ cña khu vùc kinh tÕ sÏ gi¶m. Thªm vµo ®ã hµng n¨m ng©n s¸ch trung ­¬ng ph¶i cung øng mét l­îng tiÒn kh«ng nhá cho c¸c kho¶n theo quy ®Þnh “kh¶n t¹m øng nµy ph¶i hoµn tr¶ trong ng©n s¸ch” nh­ng thùc tÕ nã kh«ng ®­îc tr¶ ®óng h¹n dÉn tíi l­îng tiÒn c¬ së t¨ng vµ kÕt qu¶ ¸p lùc t¨ng l¹m ph¸t.

- T¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ thiÕu quyÕt liÖt: So víi chÝnh s¸ch tiÒn tÖ th× chÝnh s¸ch tµi kho¸ cßn yÕu kÐm vµ h¹n chÕ. Hai c«ng cô cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ lµ thuÕ vµ chi tiªu chÝnh phñ ch­a ph¸t huy ®­îc t¸c dông ®óng møc. Chi tiªu chÝnh phñ th× v­ît ng©n s¸ch dÉn ®Õn th©m hôt. Trong khi ®ã thuÕ ë ViÖt Nam ch­a theo kÞp sù ph¸t triÓn cña thÞ tr­êng ®¸ng lÏ ng©n s¸ch cña mét quèc gia chñ yÕu ®­îc h×nh thµnh tõ kho¶n thuÕ th× ë ViÖt Nam ng©n s¸ch l¹i ®­îc t¹o thµnh chñ yÕu tõ nguån lîi xuÊt khÈu dÇu má. Kho¶n lîi ®ã chiÕm tíi 40% - 50% tæng ng©n s¸ch quèc gia. Sau khi chÝnh s¸ch tiÒn tÖ ph¸t huy t¸c dông lÊn ¸p l¹m ph¸t th× ®¸ng lÏ chÝnh s¸ch tµi kho¸ ph¶i ®­îc n©ng cao ®Ó kÝch thÝch nÒn kinh tÕ b×nh phôc vµ t¨ng tr­ëng kinh tÕ trë l¹i. Nh­ng do ¸p dông chÝnh s¸ch tµi kho¸ ch­a ®óng ®¾n nªn hiÖn nay n­íc ta ®ang r¬i vµo t×nh tr¹ng suy tho¸i sau l¹m ph¸t.

- Kh¶ n¨ng qu¶n lý chÝnh s¸ch tµi kho¸ cña chÝnh phñ cßn kÐm: thÊt tho¸t trong ®Çu t­, tiÕn ®é thi c«ng cña c¸c h¹ng môc c«ng tr×nh do nhµ n­íc ®Çu t­ chËm... §ã lµ biÓu hiÖn cña viÖc qu¶n lý ng©n s¸ch kÐm hiÖu qu¶. Chóng ta dÔ nhËn thÊy khi sö dông kÝch cÇu ®Çu t­ cã thÓ lµ chÝnh s¸ch hîp lý trong giai ®o¹n hiÖn nay. Tuy nhiªn, nÕu kÝch cÇu th«ng qua níi láng tÝn dông cho c¸c doanh nghiÖp th× cã thÓ g©y ra t×nh tr¹ng kinh tÕ tiÕp tôc tr× trÖ trong khi l¹m ph¸t cã nguy c¬ trë l¹i.

1.3. C¬ héi trong thêi gian tíi

B­íc sang n¨m 2009 víi nh÷ng khã kh¾n do t×nh tr¹ng suy tho¸i sau khñng ho¶ng nÒn kinh tÕ cu¶ c¸c n­íc trªn thÕ giíi trong ®ã cã ViÖt Nam ®ang ph¶i ®èi mÆt víi t×nh tr¹ng rÊt khã kh¨n. §©y còng lµ thuèc thö cho kh¶ n¨ng ®iÒu hµnh kinh tÕ cho chÝnh phñ còng nh­ kh¶ n¨ng hiÖu qu¶ cña c¸c chÝnh s¸ch trong ®ã cã chÝnh s¸ch tµi kho¸. ChÝnh s¸ch tµi kho¸ víi hai c«ng cô lµ thuÕ vµ chi tiªu chÝnh phñ ®ang trë nªn h÷u hiÖu trong c«ng viÖc kÝch cÇu ®Çu t­ phôc håi nÒn kinh tÕ. §Ó cã ®­îc ®iÒu ®ã b¾t buéc chóng ta ph¶i biÕt n¾m ch¾c thêi c¬, vËn héi.

- Sau khñng ho¶ng kinh tÕ c¸c doanh nghiÖp c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi cã xu h­íng th¾t chÆt hÇu bao hoÆc ®Çu t­ vµo c¸c dù ¸n cã kh¶ n¨ng rñi ro thÊp vµ m«i tr­êng kinh doanh thuËn lîi. ViÖt Nam lµ mät trong nh÷ng n­íc ®¸p øng ®­îc nh÷ng ®iÒu kiÖn trªn. Víi c¬ chÕ thu hót ®Çu t­ trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y kh¸ hîp lý céng thªm nh÷ng yÕu tè nh­: ChÝnh trÞ æn ®Þnh, nguån nh©n c«ng rÎ... Th× vèn ®Çu t­ vµo ViÖt Nam qua c¸c n¨m t¨ng. Cô thÓ, n¨m 2006 ViÖt Nam míi chØ cã 10,6 tû USD ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi ®Õn n¨m 2008 con sè ®ã ®· gÇn gÊp 3 víi 27,3 tû USD. §ã lµ nguån cung øng rÊt quan träng t¹o ®iÒu kiÖn kÝch thÝch cho nÒn ph¸t triÓn trë l¹i khi mµ ng©n s¸ch nhµ n­íc cã h¹n.

- Khi nÒn kinh tÕ æn ®Þnh trë l¹i gi¸ dÇu th« trªn thÕ giíi còng cã dÊu hiÖu t¨ng trë l¹i ®©y lµ biÓu hiÖn tÝch cùc ®¸ng mõng cho nguån ng©n s¸ch cña mét n­íc vèn dùa vµo nguån lîi tõ viÖc xuÊt khÈu dÇu th« nh­ ViÖt Nam. Theo sè liÖu th× tû lÖ nguån thu tõ dÇu má trªn tæng nguån thu ng©n s¸ch nhµ n­íc rÊt cao (tõ 30 ®Õn 40%). V× vËy, khi gi¸ dÇu t¨ng ®ång nghÜa víi nguån lîi tõ lÜnh vùc nµy còng t¨ng theo. Theo ­íc tÝnh nÕu gi¸ dÇu gi÷ møc nh­ cuèi n¨m 2008 th× mçi n¨m ViÖt Nam gi¶m 2 tû USD tõ viÖc xuÊt khÈu dÇu. Cã mét ®iÒu ®¸ng ghi nhËn cña ViÖt Nam trong thêi gian gÇn ®©y lµ viÖc x©y dùng vµ cho ®i vµo ho¹t ®éng nhµ m¸y läc dÇu Dung QuÊt. Nã sÏ gióp ng©n s¸ch gi¶m mét phÇn kh¸ lín cho viÖc chi mua c¸c s¶n phÈm tõ dÇu nh­: x¨ng...

- Khi gia nhËp WTO th× uy tÝn cña ViÖt Nam trªn tr­êng quèc tÕ còng nh­ trong lßng ng­êi d©n vµ doanh nghiÖp trong n­íc cã sù t¨ng lªn ®¸ng kÓ ®ã còng lµ ®iÒu kiÖn nh»m thu hót nh÷ng nguån vèn nh»m ph¸t triÓn kinh tÕ qua kªnh vay nî, nhËn viÖn trî. ChÝnh uy tÝn t¨ng lªn ®· t¹o niÒm tin cho c¸c tæ chøc tÝn dông quèc tÕ còng nh­ c¸c ng©n hµng quèc tÕ chÊp nhËn cho ViÖt Nam vay vèn víi l·i suÊt ­u ®·i. Nh÷ng n¨m gÇn ®©y cã thÓ thÊy râ trong nh÷ng lÇn ViÖt Nam ph¸t hµnh tr¸i phiÕu chÝnh phñ th× ®Òu nhËn ®­îc sù ñng hé cña ng­êi d©n vµ c¸c doanh nghiÖp. §©y lµ nguån thu kh«ng th­êng xuyªn kh¸ lín ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ

TÊt c¶ c¸c c¬ héi trªn ®Òu sÏ gi¶m ¸p lùc cña chi tiªu chÝnh phñ tõ ®ã lµm gi¶m béi chi ng©n s¸ch, gióp ViÖt Nam cã ®iÒu kiÖn ®Ó thùc thi chÝnh s¸ch tµi kho¸ dÔ dµng.

1.2. Th¸ch thøc trong thêi gian tíi

- Kinh tÕ suy tho¸i c¸c nhµ ®Çu t­ vµ nhµ tiªu dông siÕt chÆt hÇu bao, ®Çu t­ gi¶m, ®Çu c¬ t¨ng... §ã lµ nh÷ng ®iÓm mÊu chèt mµ n­íc ta nãi riªng vµ thÕ giíi nãi chóng ®ang gÆp ph¶i. Sau khi cËp nhËt thèng kª cña th¸ng 11 – 2008 th× chØ sè gi¸ trÞ CPI trªn 20% t¨ng tr­ëng DGP lµ 6,5%. Nh­ vËy ®©y lµ hai chØ tiªu ph¶n ¸nh kh«ng ®óng tiÒm lùc kinh tÕ ViÖt Nam hiÖn nay. Nã lµ dÊu hiÖu râ rÖt nhÊt cña t¸c ®éng tiªu cùc vÒ suy tho¸i kinh tÕ. Khi ®Çu t­ gi¶m ®Çu c¬ t¨ng kÐo theo ®ã lµ nguån thu tõ thuÕ sÏ gi¶m. Nguån thu cña nhµ n­íc bÊp bªnh nay l¹i cßn bÞ h¹n chÕ mµ nguån thu gi¶m th× nguån chi l¹i t¨ng.

- Béi chi ng©n s¸ch ®ã lµ t×nh tr¹ng phæ biÕn mµ ViÖt Nam gÆp ph¶i. MÆc dï nguån thu liªn tôc t¨ng qua c¸c n¨m nh­ng chi tiªu chÝnh phñ còng t¨ng theo lµm th©m hôt ng©n s¸ch t¨ng. ViÖt Nam lµ n­íc cã th©m hôt ng©n s¸ch cao ( 7% GDP theo IMF vµ ADB, nÕu bao gåm c¶ c¸c kho¶n chi ngoµi ng©n s¸ch). Khi th©m hôt ng©n s¸ch cao th× viÖc sö dông chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®Æc biÖt lµ “gãi kÝch cÇu” rÊt khã kh¨n. §Çu n¨m 2009 ®Ó kÝch cÇu ®Çu t­ Quèc héi ®· th«ng qua “gãi kÝch cÇu” trÞ gi¸ 1 tû USD. §©y lµ “gãi kÝch cÇu” lín nhÊt tõ tr­íc ®Õn nay mµ ViÖt Nam sö dông. Nh­ng vÊn ®Ò g©y trë ng¹i lín nhÊt lµ t×nh tr¹ng béi chi ng©n s¸ch ch¾c ch¾n sÏ t¨ng lªn. §ã lµ nh÷ng th¸ch thøc cña viÖc sö dông chÝnh s¸ch tµi khãa.

2. Nguyªn nh©n vµ t¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸

2.1. T¸c ®éng tÝch cùc

2.1.1. KÝch cÇu trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ ®ang r¬i vµo suy tho¸i vµ thÊt nghiÖp.

Khi nÒn kinh tÕ ®ang l©m vµo t×nh tr¹ng nµy c¸c h·ng t­ nh©n kh«ng muèn ®Çu t­ thªm, cßn ng­êi tiªu dïng kh«ng muèn chi cho tiªu dïng tæng cÇu lóc ®ã rÊt thÊp. Lóc nµy ®Ó më réng tæng cÇu chÝnh phñ ph¶i t¨ng chi tiªu hoÆc gi¶m thuÕ hoÆc sö dông c¶ hai biÖn ph¸p trªn. Møc tiªu dïng chung cña nÒn kinh tÕ sÏ ®­îc n©ng cao khiÕn cho s¶n l­îng t¨ng vµ møc viÖc lµm ®Çy ®ñ sÏ ®­îc phôc håi. Trong kho¶ng thêi gian 3 quý ®Çu n¨m 2008 ViÖt Nam ®· r¬i vµo t×nh tr¹ng suy tho¸i sau l¹m ph¸t do t×nh h×nh bÊt æn vµ khñng ho¶ng cña nÒn kinh tÕ thÕ giíi. §Ó kÝch cÇu trë l¹i chinh¸ phñ ®· sö dông hai gäng k×m thuÕ vµ chi tiªu chÝnh phñ. Cßn vÒ chi tiªu chÝnh phñ thñ t­íng chÝnh phñ ®· quyÕt ®Þnh cho 3 c«ng ty l­¬ng thùc thu mua l­îng g¹o cßn d­ trong d©n nh»m gi¶i quyÕt tr¹ng th¸i d­ cung thiÕu cÇu vÒ g¹o ®ã lµ c«ng ty l­¬ng thùc MiÒn B¾c, miÒn Nam, miÒn Trung chÝnh phñ sÏ hç trî 100% l·i suÊt cña c«ng viÖc vay vèn nh»m vµo môc ®Ých trªn.

2.1.2. KiÒm chÕ t×nh tr¹ng ph¸t triÓn qu¸ nãng cña nÒn kinh tÕ

Khi nÒn kinh tÕ ®ang trong tr¹ng th¸i ph¸t ®¹t qu¸ møc l¹m ph¸t t¨ng lªn chÝnh phñ cã thÓ gi¶m chi tiªu vµ t¨ng thuÕ nhê ®ã chi tiªu chung gi¶m ®i, s¶n l­îng gi¶m theo vµ l¹m ph¸t ch÷ng l¹i. Trong giai ®o¹n tõ n¨m 2005 ®Õn nay chóng ta cã thÓ thÊy ®­îc Trung Quèc ®ang ph¶i sö dông chÝnh s¸ch tµi kho¸ nh»m kiÒm chÕ t¨ng tr­ëng qu¸ nãng v× nã cã thÓ dÉn tíi l¹m ph¸t vµ mét sè vÊn ®Ò vÒ m«i tr­êng, an ninh x· héi... Cßn ë ViÖt Nam trong giai ®o¹n gÇn ®©y khi l¹m ph¸t x¶y ra chÝnh phñ ®· dïng chÝnh s¸ch nµy mét c¸ch hîp lý ®Æc biÖt lµ mét sè mÆt hµnh nh­: nhËp khÈu « t«, vµng b¹c... §èi víi nhËp khÈu « t« th× do t×nh tr¹ng nhËp khÈu ngµy cµng t¨ng dÉn tíi møc tiªu dïng qu¸ nãng. Thay v× t¨ng thuÕ nhËp khÈu vµ thuÕ tiªu thô ®Æc biÖt th× chóng ta ®· t¨ng lÖ phÝ tr­íc b¹ ®èi víi mÆt hµng nµy tõ 5% lªn 10% ®iÒu nµy dÉn tíi chi tiªu cho s¶n phÈm nµy gi¶m. Cßn ®èi víi mÆt hµng vµng b¹c ®Ó tr¸nh t×nh tr¹ng gi¸ vµng trong n­íc t¨ng do qu¸ vµng thÕ giíi t¨ng. Mét mÆt th× chÝnh phñ ra chÝnh s¸ch cÊm nhËp khÈu vµng b¹c mÆt kh¸c nghiªm cÊm ®Çu c¬ sinh lîi cho b¶n th©n.

2.2. T¸c ®éng tiªu cùc cña chÝnh s¸ch tµi kho¸

2.2.1. T×nh tr¹ng khã kiÓm so¸t sau kÝch cÇu:

Khi nÒn kinh tÕ r¬i vµo t×nh tr¹ng suy tho¸i, thÊt nghiÖp th× ®Ó kh«i phôc nÒn kinh tÕ trë l¹i cã mét biÖn ph¸p kh¸ hiÖu qu¶ ®ã lµ gi¶m thuÕ. Tuy nhiªn, ta cã thÓ thÊy nÕu gi¶m thuÕ th«ng qua níi láng tÝn dông cho c¸c doanh nghiÖp th× cã thÓ g©y ra t×nh tr¹ng kinh tÕ tiÕp tôc tr× trÖ trong khi l¹m ph¸t quay trë l¹i. NÕu gi¶m thuÕ kh«ng phï hîp th× cã thÓ g©y ra sù chªnh lÖch gi÷a c¸c ngµnh nghÒ, c¸c khu vùc trong nÒn kinh tÕ g©y ra t×nh tr¹ng ngµnh nµy bãp nghÑt ngµnh kh¸c. NÕu kiÓm so¸t kh«ng khÐo lÐo, thiÕu chÝnh x¸c céng thªm ph¸p luËt ViÖt Nam ch­a chÆt chÏ cßn nhiÒu lç hæng th× sÏ g©y ra t×nh tr¹ng l¸ch luËt, trèn thuÕ… g©y thiÖt h¹i cho nÒn kinh tÕ.

2.2.2. Th¸o lui ®Çu t­

Khi chi tiªu chÝnh phñ t¨ng hoÆc thuÕ gi¶m th× tæng thu nhËp quèc d©n sÏ t¨ng lªn theo cÊp sã nh©n, nhu cÇu vÒ tiÒn sÏ t¨ng theo víi møc cung nh­ tr­íc, l·i suÊt sÏ t¨ng bãp hÑp mét sè ®Çu t­. KÕt qu¶ lµ phÇn tæng thu nhËp quèc d©n t¨ng lªn cã thÓ bÞ mÊt ®i do th©m hôt cao hÐo theo th¸i lui ®Çu t­. §iÒu t­¬ng tù còng x¶y ra víi tiªu dïng. VÊn ®Ò th¸o lui ®Çu t­ tuy trong ng¾n h¹n ¶nh h­ëng Ýt ®Õn nÒn kinh tÕ. Tuy nhiªn trong dµi h¹n theo xu h­íng “tÝch tiÓu thµnh ®¹i’’ quy m« sÏ t¨ng vµ møc ¶nh h­ëng sÏ t¨ng theo.

ViÖt Nam lµ mét Quèc gia cã t×nh tr¹ng th¸o lïi ®Çu t­ kh¸ phæ biÕn. Tuy møc ®Çu t­ trùc tiÕp tõ n­íc ngoµi vµo ViÖt Nam lu«n t¨ng vµ cao. Tuy nhiªn møc ®é gi¶i ng©n cña c¸c kho¶n ®Çu t­ nµy rÊt thÊp. §©y còng lµ kÕt qu¶ cña mét sè nguyªn nh©n trong ®ã cã chÝnh s¸ch tµi kho¸ kh«ng hîp lý. N¨m 2007 ViÖt Nam cã tíi 20,3 tû USD ®­îc ®¨ng ký ®Çu t­ vµo c¸c dù ¸n. Tuy nhiªn ®Õn cuèi n¨m th× møc gi¶i ng©n còng chØ ®¹t ®­îc h¬n 10 tû USD. N¨m 2008 ®iÒu t­¬ng tù ®· x¶y ra khi 8 th¸ng ®Çu n¨m møc ®¨ng ký ®· lªn tíi 47,8 tû USD nh­ng møc gi¶i ng©n chØ h¬n nöa sè ®ã.

3. Kinh nghiÖm thùc thi chÝnh s¸ch tµi kho¸ tõ c¸c n­íc trªn thÕ giíi

HiÖn nay chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®ang lµ chÝnh s¸ch hµng ®Çu cña c¸c n­íc nh»m ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ cã rÊt nhiÒu n­íc ®· thµnh c«ng trong viÖc thµnh lËp qu¶n lý vµ ¸p dông chÝnh s¸ch ®¸ng ®Ó ViÖt Nam häc hái vµ ®óc rót kinh nghiÖm. Sau ®©y lµ hai c¬ chÕ thùc hiÖn chÝnh s¸ch tµi kho¸ cña hai quèc gia: Mü vµ Trung Quèc.

3.1. ChÝnh s¸ch tµi kho¸ ë Mü

3.1.1. ChÝnh s¸ch tµi kho¸: ThuÕ vµ chi tiªu chÝnh phñ

Sù ph¸t triÓn cña chÝnh phñ kÓ tõ nh÷ng n¨m 1930 ®i cïng víi sù gia t¨ng chi tiªu liªn tôc cña chÝnh phñ. N¨m 1930, chi tiªu cña chÝnh phñ chØ t¨ng 3,3% tæng s¶n phÈm quèc néi (GDP), hoÆc tæng s¶n l­îng hµng ho¸ vµ dÞch vô kh«ng kÓ xuÊt nhËp khÈu. Con sè nµy ®· t¨ng len gÇn 44% GDP n¨m 1944, vµo thêi kú cao ®iÓm cña ChiÕn tranh thÕ giíi thø hai, tr­íc khi gi¶m xuèng cßn 11,6% n¨m 1948. Nh­ng chi tiªu chÝnh phñ nãi chung l¹i t¨ng lªn trong nh÷ng n¨m tiÕp theo, ®¹t kho¶ng 24% vµo n¨m 1983 sau ®ã gi¶m ®i chót Ýt. N¨m 1999 tû lÖ nµy vµo kho¶ng 21%.

X©y dùng chÝnh s¸ch tµi kho¸ lµ mét qu¸ tr×nh rÊt c«ng phu. Mçi n¨m, tæng thèng ®Ö tr×nh mét ng©n s¸ch, hay mét kÕ ho¹ch chi tiªu, cho Quèc héi. C¸c nhµ lËp ph¸p xem xÐt ®Ò nghÞ cña tæng thèng theo mét sè b­íc. §Çu tiªn, hä quyÕt ®Þnh mét møc chung cho chi tiªu vµ thuÕ. Sau ®ã, hä ph©n chia sè tiÌn chung nµy cho tõng h¹ng môc riªng - VÝ dô, cho quèc phßng, cho c¸c dÞch vô y tÕ vµ con ng­êi, vµ cho giao th«ng vËn t¶i. Cuèi cïng, Quèc héi xem xÐt c¸c dù luËt chuÈn chi ng©n s¸ch riªng, x¸c ®Þnh chÝnh x¸c trong mçi hµng môc sÏ cÇn bao nhiªu tiÒn. Mçi dù luËt chuÈn chi ng©n s¸ch cuèi cïng ph¶i ®­îc tæng thèng ký ®Ó cã hiÖu lùc thi hµnh. Qu¸ tr×nh lËp ng©n s¸ch nµy th­êng kÐo dµi toµn bé kú häp Quèc häi; tæng thèng ®Ö tr×nh c¸c ®Ò xuÊt cña m×nh vµo ®Çu th¸ng hai, vµ Quèc héi th­êng kh«ng kÕt thóc th«ng qua c¸c dù luËt chuÈn chi ng©n s¸ch cho ®Õn tr­íc th¸ng chÝn (®«i khi cßn muén h¬n). Nguån ng©n s¸ch chñ yÕu cña chÝnh phñ liªn bang ®Ó trang tr¶i chi tiªu lµ thuÕ thu nhËp c¸ nh©n, trong n¨m 1999 nã chiÕm kho¶ng 48% tæng sè thu iªn bang. ThuÕ thoa b¶ng l­¬ng, nguån tµi chÝnh chi cho c¸c ch­¬ng tr×nh an ninh x· héi vµ b¶o hiÓm y tÕ, ngµy cµng trë nªn quan träng khi c¸c ch­¬ng tr×nh nµy ph¸t triÓn. N¨m 1998, thuÕ theo b¶ng l­¬ng chiÕm mét phÇn ba tæng thu nhËp liªn bang; mçi viªn chøc vµ c«ng nh©n ph¶i ®ãng mét kho¶n b»ng 7,65% l­¬ng cña m×nh, nh­ng kh«ng v­ît qu¸ 68.400 USD trong mét n¨m. ChÝnh phñ liªn bang cã ®­îc 10% n÷a trong tæng thu cña m×nh tõ thuÕ lîi nhuËn doanh nghiÖp, phÇn cßn l¹i cña nguån thu chÝnh phñ lµ tõ c¸c lo¹i thuÕ kh¸c. (ng­îc l¹i, c¸c chÝnh quyÒn bang cã phÇn lín thu nhËp thuÕ lµ tõ thuÕ tµi s¶n. ChÝnh quyÒn c¸c bang cã truyÒn thèng dùa vµo thuÕ kinh doanh vµ thuÕ tiªu thô, nh­ng tõ chiÕn tranh thÕ giíi thø hai thuÕ thu nhËp bang ngµy cµng trë nªn quan träng h¬n).

3.1.2. ChÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ æn ®Þnh nÒn kinh tÕ

Vµo cuèi nh÷ng n¨m 1990 c¸c nhµ ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch Ýt cã kh¶ n¨ng h¬n nh÷ng ng­êi ®i tr­íc trong viÖc sö dông chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®Ó ®¹t ®­îc nh÷ng môc tiªu kinh tÕ réng lín. Thay vµo ®ã, hä tËp trung vµo thay ®æi chÝnh s¸ch hÑp h¬n víi môc ®Ých t¨ng c­êng nÒn kinh tÕ tíi cËn biªn. Tæng thèng Reagan vµ ng­êi kÕ nhiÖm «ng George Buch (1989 - 1993) t×m c¸ch gi¶m thuÕ lîi nhuËn - tøc lµ nh÷ng kho¶n tµi s¶n gia t¨ng tõ kÕt qu¶ ®¸nh gi¸ gi¸ trÞ tµi s¶n nh­ bÊt ®éng s¶n hoÆc cæ phiÕu. Hä nãi sù thay ®æi nh­ vËy sÏ khuyÕn khÝch tiÕt kiÖm vµ ®Çu t­ nhiÒu h¬n. Nh÷ng ng­êi ph¸i D©n chñ ph¶n ®èi vµ cho r»ng sù thay ®æi nh­ vËy sÏ l¾m lîi qu¸ møc cho ng­êi giµu. Nh­ng khi th©m hôt ng©n s¸ch thu hÑp th× tæng thèng Clint¬n (1993 - 2001) ®· chÊp thuËn, vµ møc thuÕ lîi nhuËn cao nhÊt ®· gi¶m tõ 28% xuèng cßn 20% vµo n¨m 1996. Trong khi ®ã, Clint¬n còng t×m c¸ch t¸c ®éng vµo nÒn kinh tÕ b»ng viÖc xóc tiÕn c¸c ch­¬ng tr×nh gi¸o dôc vµ ®µo t¹o nghÒ kh¸c nhau nh»m ph¸t triÒn lùc l­îng lao ®éng cã tr×nh ®é tay nghÒ cao h¬n vµ do ®ã còng n©ng cao n¨ng suÊt vµ tÝnh c¹nh tranh.

Tõ ®ã chóng ta cã thÓ thÊy ®­îc sù chÆt chÏ, møc ®é hîp lý cña qu¸ tr×nh thµnh lËp, sö dông vµ qu¶n lý chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë Mü. §Æc biÖt trong qu¸ tr×nh thµnh lËp chÝnh s¸ch tµi kho¸ vµ viÖc sö dông thuÕ ®¸ng ®Ó chóng ta xem xÐt vµ ®óc rót ra ph­¬ng ph¸p cho chÝnh s¸ch tµi kho¸ cña m×nh.

3.2. ChÝnh s¸ch tµi kho¸ ë Trung Quèc

Trung Quèc lµ mét ®Êt n­íc cã ®iÒu kiÖn kinh tÕ chÝnh trÞ x· héi gièng n­íc ta. Trong nh÷ng n¨m qua Trung Quèc ®· cã nh÷ng chÝnh s¸ch thùc thi ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi ®óng ®¾n trong ®ã cã chÝnh s¸ch tµi kho¸.

Kinh nghiÖm vËn hµnh chÝnh s¸ch chi ng©n s¸ch nhµ n­íc tËp trung vµo 3 khÝa c¹nh sau:

- Thùc thi chÝnh s¸ch chi tiªu ng©n s¸ch nhµ n­íc thËn träng, kiÓm so¸t chÆt chÏ th©m hôt ng©n s¸ch nhµ n­íc, t¹o m«i tr­êng kinh tÕ vÜ m« æn ®Þnh, thuËn lîi cho kinh tÕ t¨ng tèc l©u dµi. Kh¸c víi c¸c n­íc chuyÓn ®æi vµ c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn; d­íi l·nh ®¹o Trung Quèc ý thøc rÊt râ t¸c h¹i rÊt lín cña m«i tr­êng kinh tÕ vÜ m« bÊt æn ®èi víi ®Çu t­ vµ ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi; ®Æc biÖt lµ nguy c¬ ph¸ vì hoµn toµn chiÕn l­îc t¨ng GDP lªn 4 lÇn sau hai m­¬i n¨m cña «ng §Æng. ChÝnh v× vËy, 24 n¨m qua, Trung Quèc ph¶i kiªn tr× thùc hiÖn chÝnh s¸ch chi ng©n s¸ch nhµ n­íc hÕt søc thËn träng vµ cã tr¸ch nhiÖm. TiÕp tôc mÆc dï trong thùc tiÔn kh«ng ph¶i kh«ng xuÊt hiÖn nh÷ng giai ®o¹n hÕt ng©n s¸ch nhµ n­íc c¨ng th¼ng, thu ng©n s¸ch nhµ n­íc vµ ng©n s¸ch TW gi¶m, song tõ 1978 ®Õn nay, Trung Quèc døt kho¸t kh«ng ph¸t hµnh tiÌn cho chi tiªu vµ bï ®¾p thiÕu hôt cho ng©n s¸ch nhµ n­íc. Cã thÓ nãi ®©y lµ quyÕt t©m m¹nh mÏ vµ s¾t ®a hiÕm thÊy trªn thÕ giíi, còng chÝnh s¸ch nhê hµi gäng k×m m¹nh mÏ lµ chÝnh s¸ch ®éng viªn vµ chÝnh s¸ch thu ng©n s¸ch nhµ n­íc ®óng ®¾n mµ kinh tÕ n­íc nµy ®Ó ®­îc thóc ®Èy t¨ng tèc víi nhÞp ®é cao ch­a tõng thÊy. §é æn ®Þnh vµ c©n b»ng ng©n s¸ch nhµ n­íc cña Trung Quèc chØ giao ®éng trªn d­íi 0,9% GDP, vµo lo¹i v÷ng ch¾c nhÊt thÕ giíi. Trong lÞch sö trªn 20 n¨m, Trung Quèc chØ cã mét thêi kú ng¾n kinh tÕ vÜ m« bÊt æn, l¹ng ph¸t cao ®ã lµ giai ®o¹n 1993 - 1994, sau nguyªn nh©n chñ yÕu cña nã chñ yÕu lµ sù láng lÎo trong qu¶n lý tÝn dông chøng kho¸n ph¶i bëi lÏ do ngan s¸ch nhµ n­íc.

-Tû lÖ ®Çu t­ vµo c¸c dù ¸n s¶n xuÊt gi¶m dÇn cho thÊy nhµ n­íc ®· chñ ®éng rót dÇn khái ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh thuÇn tuý vèn cã trong kinh tÕ, kÕ ho¹ch ®Ó tËp trung cho chøc n¨ng ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch, ®iÒu chØnh vµ æn ®Þnh h­íng ë tÇm vÜ m«. TiÕp tôc chi cho x©y dùng kinh tÕ gi¶m tõ 60% n¨m 1978 xuèng cßn 26,6% tæng chi ng©n s¸ch nhµ n­íc n¨m 1995, cßn chi cho ®Çu t­ c¬ b¶n gi¶m tõ 40,3% n¨m 1978 xuèng 11,6% n¨m 1995. Chi tiªu y tÕ, gi¸o dôc vµ phóc lîi t¨ng tõ 11,6 lªn 23,2% ng©n s¸ch nhµ n­íc n¨m 1995. ChØ cho qu¶n lý trong c«ng nghiÖp, th­¬ng m¹i còng nh­ toµn bé bé m¸y hµnh chÝnh t¨ng tõ 6% lªn 14,3%. Chi tr¶ nî n¨m 1995 chiÕm 13%, riªng cho quèc phßng gi¶m tõ 14,96% n¨m 1978 xuèng 9,33% ng©n s¸ch nhµ n­íc n¨m 1995.

Do ng©n s¸ch trung ­¬ng eo hÑp nªn chÝnh phñ kh«ng thÓ lËp ra ®­îc c¸c ph­¬ng tr×nh tÇm cì nh»m hç trî c¸c vïng khã kh¨n, nghÌo nµn, kÐm ph¸t triÓn, dÉn ®Õn t×nh tr¹ng Trung Quèc trë thµnh mét trong 3 n­íc bÞ mÊt c©n ®èi lín nhÊt trªn thÕ giíi. HÖ thèng chuyÓn giao tµi chÝnh gi÷a trung ­¬ng vµ ®Þa ph­¬ng cña Trung Quèc Ýt cã vai trß c©n ®èi l¹i chªnh lÖch, c¸c kho¶n trî cÊp cã phÇn cøng nh¾c.

- Tõ 1998 thùc thi chÝnh s¸ch tµi kho¸ tÝch cùc víi ®Þnh h­íng më réng quy m« ®Çu t­ cña nhµ n­íc th«ng qua ph¸t hµnh tr¸i phiÕu chÝnh phñ. Theo ®¸nh gia cña c¸c nhµ kinh tÕ Trung Quèc, hiÖu øng cña chÝnh s¸ch nµy ®· lµm t¨ng GDP lªn 1,5% trong n¨m 1999, 2% trong n¨m 2000. T¨ng c­êng ®Çu t­ víi quy m« rÊt lín vµo c¬ së h¹ tÇng. ChÝnh s¸ch thuÕ ®­îc ®iÒu chØnh theo h­íng gi¶m bít g¸nh n¨ng nh­ ®· nªu ë trªn.

ChÝnh s¸ch tµi chÝnh tÝch cùc víi 2 gäng k×m lµ t¨ng chi ng©n s¸ch vµ gi¶m thuÕ ®· chÆn ®­îc nguy c¬ tôt dèc cña nÒn kinh tÕ.

Thùc tiÔn vËn hµnh chÝnh s¸ch thu chi nhµ n­íc 20 n¨m qua cña Trung Quèc qu¶ lµ phong phó vµ gÇn gòi víi chóng ta, nh­ng còng cÇn ph¶i nghiªn cøu thËt chu ®¸o khi tham kh¶o kinh nghiÖm cña b¹n.

Thµnh c«ng trong c¶i c¸ch më cöa cña Trung Quèc lµ to lín, song hä còng ph¶i tr¶ gi¸ kh«ng nhá, mµ mét trong sè ®ã lµ sù ph©n chia ngµy cµng nghiÖm träng (2 cùc ®«ng - t©y, giµu - nghÌo, thµnh thÞ - n«ng th«n). Sù ph©n chia nµy ch¼ng nh÷ng kh«ng mÊt ®i cïng víi ph¸t triÓn kinh tÕ, mµ d­êng nh­ ngµy cµng s©u s¾c, gay g¾t h¬n. §©y lµ ®iÒu chóng ta nªn suy ngÉm khi sö dông thu chi nhµ n­íc víi t­ c¸ch lµ mét trong c¸c c«ng cô chñ yÕu ®Þnh h­íng ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi trong giai ®o¹n tíi.

III. Gi¶i ph¸p

NhiÖm vô cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ trong giai ®o¹n héi nhËp ®Æc biÖt lµ trong t×nh tr¹ng suy tho¸i sau khñng ho¶ng nh­ hiÖn nay vÉn lµ kiÒm chÕ l¹m ph¸t ng¨n chÆn suy tho¸i æn ®Þnh kinh tÕ vÜ m«, b¶o ®¶m an sinh x· héi vµ duy tr× t¨ng tr­ëng hîp lý. V× vËy, c¸c gi¶i ph¸p vÒ chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®­a ra ph¶i phï hîp víi c¸c nhiÖm vô trªn.

1. CÇn ph©n phèi kÕt hîp chÝnh s¸ch tµi kho¸ víi chÝnh s¸ch tiÒn tÖ mét c¸ch hîp lý vµ chÆt chÏ h¬n

1.1. Lý do cÇn thùc hiÖn gi¶i ph¸p

HiÖn nay viÖc phèi hîp gi÷a 2 chÝnh s¸ch nµy cßn thiÕu chÆt chÏ dÉn tíi t×nh tr¹ng thiÐu hiÖu qu¶ trong c¸c chÝnh s¸ch. HiÖn t­îng "kÎ th¾t ng­êi níi" ®ang x¶y ra th­êng xuyªn. Trong giai ®o¹n l¹ng ph¸t kÌm theo suy tho¸i sau l¹ng ph¸t th× viÖc kÕt hîp nµy cµng trë nªn c¸p b¸ch h¬n nÕu thùc hiÑn tèt ®ång thêi c¶ 2 chÝnh s¸ch nµy th× nÒn kinh tÕ sÏ sím tho¸t ra khái t×nh tr¹ng bÊt æn vµ trë l¹i ph¸t triÓn m¹nh mÏ, trong 5 nhãm gi¸i ph¸p do chÝnh phñ ®­a ra nh»m ng¨n chÆn suy tho¸i, duy tr× t¨ng tr­ëng ®¶m b¶o an toµn, an sinh x· héi th× nhãm gi¶i ph¸p thø ba vÒ thùc hiÖn chÝnh s¸ch tµi kho¸ - tiÒn tÖ linh ho¹t lµ quan träng nhÊt bëi nÕu ®­îc thùc hiÖn tèt nhãm gi¶i ph¸p nµy sÏ t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho doanh nghiÖp vµ ng­êi d©n më réng s¶n xuÊt kinh doanh n©ng cao ®êi sèng.

1.2. BiÖn ph¸p gi¶i quyÕt

Trong thêi k× l¹m ph¸t th× chÝnh s¸ch tiÒn tÖ ®­îc coi lµ h­u hiÖu h¬n so víi chÝnh s¸ch tµi kho¸. V× vËy c¸c nÒn kinh tÕ th­êng sö dông chÝnh s¸ch tiÌn tÖ ®Ó h¹n chÕ l¹m ph¸t ë møc cho phÐp. Tuy nhiªn nÕu kh«ng cã sù hç trî m¹nh tõ chÝnh s¸ch t¹i kho¸ th× kÕt qu¶ th­êng kh«ng ®­îc kh¶ quan. Sau khi ®· kiÒm chÕ ®­îc l¹m ph¸t th× yªu cÇu ®Æt ra lµ ph¶i nhanh chãng sö dông chÝnh s¸ch t¹i kho¸ ®Ó kÝch cÇu trë l¹i nh»m tr¸nh t×nh tr¹ng suy tho¸i nÒn kinh tÕ.

2. B¶o ®¶m cÊn ®èi thu, chi ng©n s¸ch

Trong bèi c¶nh kinh tÕ thÕ giíi vµ trong n­íc n¨m 2008 liªn lôc cã nh÷ng diÔn biÕn bÊt th­êng, t¸c ®éng tiªu cùc tíi kinh tÕ vÜ m« ngµnh tµi chÝnh vÉn hoµn thµnh v­ît møc nhiÖm vô thu ng©n s¸ch nhµ n­íc; Tæng thu ng©n s¸ch ­íc ®¹t 399.000 tû v­ît 23,5% so víi dù to¸n cña quèc héi (323.000) nhê t¨ng nguån thu ngµnh ®· sö dông æn ®Þnh chÝnh trÞ - x· héi.

Tæng chi ng©n s¸ch nhµ n­íc ­íc ®¹t 474.000 tû b»ng 31,9% GDP víi kÕt qu¶ thùc hiÖn chi - thu ng©n s¸ch n¨m 2008 ho¹t ®éng tµi chÝnh ®· c¬ b¶n theo s¸t môc tiªu.

2.1. Lý do cÇn thùc hiÖn gi¶i ph¸p

Nh»m b¶o ®¶m an ninh tµi chÝnh quèc gia. Th× vÊn ®Ò b¶o ®¶m th©m hôt ng©n s¸ch hay ®iÒu tiÕt ng©n s¸ch nhµ n­íc cÇn ®­îc chó träng ®óng møc.

HiÖn nay th©m hôt ng©n s¸ch cña ViÖt Nam lµ 7% GDP. §©y lµ con sè t­¬ng ®èi lín cña mét quèc gia. khi t×nh tr¹ng kh«ng c©n ®èi ng©n s¸ch x¶y ra nÒn kinh tÕ vÜ m« cã nguy c¬ bÞ r¬i vµo bÊt æn ®Þnh. NÕu th©m hôt x¶y ra qu¸ møc th× nî cña chÝnh phñ t¨ng trong ®ã cã kho¶n nî n­íc ngoµi. NÕu kho¶n nî nµy qu¸ cao sÏ dÉn tíi phô thuéc, bÞ k×m Ðp... Ngoµi ra, trong dµi h¹n khi th©m hôt ng©n s¸ch kÐo dµi th× dÉn tíi t×nh tr¹ng kh«ng ®ñ nguån vèn chi cho qu¸ tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi.

2.2. . BiÖn ph¸p gi¶i quyÕt

Nh­ ta d· biÕt ng©n s¸ch nhµ n­íc ®­îc cÊu thµnh vµ ho¹t ®éng dùa trªn 2 gäng k×m chi tiªu chÝnh phñ vµ thuÕ. Ngoµi ra phÇn thu ng©n s¸ch cßn bæi sung bëi c¸c lîi nhuËn tõ xuÊt khÈu... HiÖn nay khi t×nh tr¹ng suy tho¸i ®ang x¶y ra Ðp buéc chÝnh phñ thùc hiÖn chÝnh s¸ch tµi kho¸ t¨ng chi tiªu gi¶m thuÕ ®Ó kÝch cÇu. §iÒu nµy sÏ dÉn tíi t×nh tr¹ng gi¶m ng©n s¸ch nhµ n­íc ®Ó bï vµo phÇn gi¶m ®ã th× yªu cÇu chÝnh phñ ph¶i sö dông c¸c biÖn ph¸p nh­ vay nî trong n­íc b»ng c¸ch ph¸t hµnh tr¸i phiÕu, vay nî n­íc ngoµi sö dông dù trö ngo¹i tÖ, vay ng©n hµng... Tuy nhiªn mçi biÖn ph¸p ®Òu cã ¶nh h­ëng phô tíi nÒn kinh tÕ. §iÒu ®ã yªu cÇu chÝnh phñ ph¶i thËn träng khi sö dông.

3. Sö dông chi tiªu ng©n s¸ch phï hîp, hiÖu qu¶ hîp lý

3.1. Lý do cÇn thùc hiÖn gi¶i ph¸p

T×nh tr¹ng chi kh«ng ®óng chç, kh«ng cã hiÖu qu¶ vµ kÐm hîp lý ®ang g©y ra hiÖu qu¶ nghiªm träng . Kh«ng chØ kinh phÝ vèn ®Çu t­ bÞ phÝ ph¹m mµ cßn g©y ra sù hoang mang kh«ng tin t­ëng vµo chÝnh phñ cña ng­êi d©n. Ngoµi ra nã cßn lµm dù ¸n ®ang ®­îc ®Çu t­ bÞ ®×nh trÖ kÐo theo ¶nh h­ëng tíi c«ng t¸c ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi.

NÕu thùc hiÖn ®óng ®¾n qu¸ tr×nh chi tiªu th× c«ng t¸c xo¸ ®ãi gi¶m nghÌo vµ ®¶m b¶o an sinh x· héi sÏ t¨ng lªn, khuyÕn khÝch ®Çu t­ tõ ®ã t¨ng thu ng©n s¸ch thóc ®Èy x· héi ho¸ cung øng dÞch vô c«ng céng.

3.2. . BiÖn ph¸p gi¶i quyÕt

- Chän läc c¸c dù ¸n ®Çu t­ cã kh¶ n¨ng hiÖu qu¶ cao.

- Thóc ®Èy qu¸ tr×nh thùc hiÖn c¸c dù ¸n ®ang thi c«ng.

- §Èy nhanh chi ng©n s¸ch cho c¸c dù ¸n quan träng, c¸c c«ng tr×nh thiÕt yÕu phôc vô x· héi.

- Chi ng©n s¸ch ®óng kh¶ n¨ng cña tõng giai ®o¹n tr¸nh th©m hôt hay d­ thõa l·ng phÝ ng©n s¸ch.

4. Gi¶m thuÕ cho c¸c ®íi t­îng tham gia ®Çu t­

4.1. Lý do thùc hiªn gi¶i ph¸p

Tr­íc th¸ch thøc míi cña nÒn kinh tÕ suy tho¸i, l¹m ph¸t, thÊt nghiÖp vÉn cao c¸c nÒn kinh tÕ lín trªn thÕ giíi nh­ Mü,EU,NhËt còng ¶nh h­ëng nÆng nÒ bëi t×nh tr¹ng suy tho¸i trªn vèn ®Çu t­ tõ n­íc ngoµi sÏ gi¶m. V× vËy ®Ó ®Çu t­ quèc d©n t¨ng lªn th× yªu cÇu ®Çu t­ trong n­íc t¨ng lªn. Tuy nhiªn hiÖn nay do bÊt æn kinh kÕ ng­êi d©n vµ c¸c doanh nghiÖp ®ang k×m h·m vµ h¹n chÕ ®Çu t­. §Ó gióp ®Çu t­ t¨ng trë l¹i th× Ðp buéc chÝnh phñ ph¶i cã biÖn ph¸p cô thÓ, chÝnh x¸c. Trong khi t×nh tr¹ng th©m hôt ng©n s¸ch ®ang cao th× viÖc chi tiªu sÏ ¶nh h­ëng kh«ng tèt tíi nÒn kinh tÕ. Nªn viÖc gi¶m thuÕ lµ biÖn ph¸p h÷u hiÖu nhÊt hiÖn nay.

4.2. C¸ch thøc thùc hiÖn

Gi¶m thuÕ thu nhËp doanh nghiÖp ®Æc biÖt ®èi víi c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá, c¸c doanh nghiÖp ®ang r¬i vµo t×nh tr¹ng khã kh¨n.

- KÐo dµi thêi gian nép thuÕ (tõ 6 th¸ng nh­ tr­íc lªn 9 th¸ng).

- Rµ so¸t l¹i chÝnh s¸ch hç trî doanh nghiÖp vÒ thuÕ ®Ó cã sù t¨ng gi¶m hîp lý.

- Gi¶m mét sè thuÕ ®Çu t­ cho doanh nghiÖp n­íc ngoµi ®Ó kÝch thÝch ®Çu t­ n­íc ngoµi quay trë l¹i.

C. KÕt luËn

§Ò tµi ®· m« t¶ chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam hiÖn nay kh¸ ®Çy ®ñ. Nªu ra nh÷ng quan ®iÓm, c¬ së lý thuyÕt vÒ chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®Ó tõ ®ã ¸p dông vµo thùc tiÔn. T¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ hiÖn nay, thùc tr¹ng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®· ®­îc nªu ra theo m« h×nh SWOT. Nguyªn nh©n mÆt tÝch cùc vµ tiªu cùc mµ chÝnh s¸ch tµi kho¸ t¹o ra trong giai ®o¹n héi nhËp. DÇn dÇn ®óc rót ra ®­îc nh÷ng kinh nghiÖm cña mét sè quèc gia trªn thÕ giíi (Mü,Trung Quèc) vÒ c¸ch thøc thµnh lËp, ¸p dông vµ qu¶n lý ho¹t ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ ®Ó x©y dùng chÝnh s¸ch tµi kho¸ ë ViÖt Nam mét c¸ch hiÖu qu¶, n©ng cao t¸c dông trong c«ng cuéc ph¸t triÓn kinh tÕ, x· héi cña quèc gia. Tõ nh÷ng thùc tiÔn còng nh­ trªn c¬ së lý thuyÕt th× ®Ò tµi g©y dùng ®­îc mét sè biÖn ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ cña chÝnh s¸ch tµi kho¸.

Tµi liÖu tham kh¶o

1. Ch­¬ng tr×nh th«ng tin quèc tÕ – Bé ngo¹i giao Hoa Kú (th¸ng 2 n¨m 2001).

2. DiÔn ®µn kinh tÕ /tµi chÝnh/www.vietnamnet.vn (th¸ng 4 n¨m 2009).

3. DiÔn ®µn kinh tÕ www.sinhviennganhang.com/vn (th¸ng 2 n¨m 2009)

4. Gi¸o tr×nh kinh tÕ vÜ m«, NXB Lao ®éng tr­êng ®¹i häc kinh tÕ quèc d©n. PGSTS. Nguyªn V¨n C«ng chñ biªn.

5. Gi¸o tr×nh lý thuyÕt tµi chÝnh tiÒn tÖ NXB TPHCM. GSTS. D­¬ng ThÞ B×nh Minh TS. Sö §×nh Thµnh ®ång chñ biªn

6. Gi¸o tr×nh qu¶n trÞ häc NXB Thèng Kª. TS. NguyÔn ThÞ Liªn DiÖp chñ biªn

7. Ng©n hµng ph¸t triÓn ch©u ¸ ADB (th¸ng 12 n¨m 2008)

8. Tæng côc thèng kª (th¸ng 04 n¨m 2009)

9. Quü tiÒn tÖ quèc tÕ IMF (th¸ng 12 n¨m 2008)

10. www.laocai.gov.vn (th¸ng 06 bn¨m 2002)

Danh môc c¸c ch÷ viÕt t¾t, ký hiÖu

1. AD : Tæng cÇu cña nÒn kinh tÕ

2. AE : Tæng chi tiªu quèc d©n.

3. AS : Tæng cung nÒn kinh tÕ.

4. G : Tæng chi tiªu quèc d©n.

5. GDP: Tæng thu nhËp quèc néi.

6. GNP: Tæng thu nhËp quèc d©n.

7. E : §iÓm c©n b»ng.

8. Y  : S¶n l­îng t¹i thêi ®iÓm bÊt kú.

9. Y*  : S¶n l­îng tiÒm n¨ng.

10. T : ThuÕ

Danh môc b¶ng biÓu, s¬ ®å, h×nh vÏ

H×nh 1.3.1. T¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ më réng.

H×nh 1.3.2. T¸c ®éng cña chÝnh s¸ch tµi kho¸ th¾t chÆt.

H×nh 1.3.3. ¶nh h­ëng cña t¨ng chi tiªu vµ t¨ng thuÕ cïng mét l­îng nh­ nhau.

AE

E0

E1

_1305419780.unknown _1305419812.unknown _1305418929.unknown
Chia sẻ bởi
Lượt xem: 78     Tải về: 0     Lượt mua: 0    
Gửi nhận xét của bạn về tài liệu này
comments powered by Disqus
Tài liệu liên quan
Có thể bạn quan tâm
Phân tích khái niệm hành chính Lượt tải: 17 Lượt xem: 11622
Xã hội học quản lý Lượt tải: 136 Lượt xem: 11578
Giáo trình thẩm quyền hành chính Lượt tải: 80 Lượt xem: 10551
Sơ đồ bộ máy Nhà nước Việt Nam Lượt tải: 4 Lượt xem: 10144