Tài liệu

Bài 3: Quan sát tế bào dưới kính hiển vi_Thí nghiệm co và phản co nguyên sinh

Chia sẻ bởi
Lượt xem: 5145     Tải về: 3     Lượt mua: 0     Định dạng:      
Báo lỗi
Bình luận
Nhúng
/ 5
Tài liệu Bài 3: Quan sát tế bào dưới kính hiển vi_Thí nghiệm co và phản co nguyên sinh - tài liệu, sách iDoc.VnBài 3: Quan sát tế bào dưới kính hiển vi_Thí nghiệm co và phản co nguyên sinh,1- Học sinh biết cách làm tiêu bản tạm thời của tế bào thực vật để quan sát hình dạng tế bào. 2- Học sinh có thể quan sát được các…
background image

         ?
        ?
         ?
 ?
 ?
 ?
 ?

Bài 3. Quan sát tế bào dưới kính hiển vi 

Thí nghiệm co và phản co nguyên sinh

I. MỤC TIÊU

1- Học sinh biết cách làm tiêu bản tạm thời của tế bào thực vật để 

quan sát hình dạng tế bào. 

2- Học sinh có thể quan sát được các thành phần chính của tế bào, 

hiện tượng co nguyên sinh và phản co nguyên sinh củng cố kiến thức về sự 
trao đổi chất qua màng tế bào.

3- Học sinh có thể làm được thí nghiệm quan sát hiện tượng co và 

phản co nguyên sinh ở tế bào thực vật, củng cố kiến thức về sự trao đổi 
chất qua màng tế bào.

4- Rèn luyện kĩ năng sử dụng kính hiển vi quang học. 
5- Rèn cho học sinh tính cẩn thận, tỉ mỉ trong thao tác thí nghiệm.

II. CƠ SỞ KHOA HỌC

1. Thẩm thấu là cách vận chuyển nước thụ động, đó là sự khuếch tán 

của các phân tử nước qua màng bán thấm chọn lọc.

2. Mỗi tế bào đều chứa dung dịch nội bào có áp suất thẩm thấu nhất 

định và màng tế bào chất có tính thấm nước nên các phân tử nước có thể đi 
vào hay đi ra khỏi tế bào

- Tính trương của dung dịch là khả năng dung dịch làm cho tế bào lấy 

thêm hoặc mất nước. Tính trương của dung dịch một phần phụ thuộc vào 
nồng độ các chất tan không thể đi qua màng tế bào của nó so với nồng độ 
các chất đó bên trong tế bào.

- Dung dịch ưu trương là dung dịch có nồng độ chất tan cao hơn so 

với dịch nội bào  nên áp suất thẩm thấu cao hơn và có sức hút dung môi 
nước lớn hơn.

- Dung dịch nhược trương là dung dịch có nồng độ các chất tan thấp 

hơn nên áp suất thẩm thấu thấp hơn và sức hút nước kém hơn

- Dung dịch đẳng trương là dung dịch có nồng độ chất tan bằng với 

dung dịch trong tế bào nên áp suất thẩm thấu bằng nhau và do đó sức hút 
nước cân bằng với dung dịch tế bào

background image

3. Hiện tượng co nguyên sinh và phản co nguyên sinh phản ánh sự cân 

bằng nước ở tế bào thực vật (tế bào có thành tế bào)

- Co nguyên sinh là khi đặt tế bào thực vật trong dung dịch ưu trương 

thì tế bào bị mất nước và khối tế bào chất bị co lại, nhăn nhúm và tách ra 
khỏi thành tế bào.

-  Khi đặt tế bào trong dung dịch nhược trương thì do nồng độ dịch 

bào cao hơn nên đã hút nước từ ngoài vào làm nguyên sinh chất trương 
phồng trở lại như lúc đầu, đó là hiện tượng phản co nguyên sinh.

III. THIẾT BỊ – HÓA CHẤT- MẪU VẬT

1.

Thiết bị: 

Kính hiển vi với các vật kính 10X, 40X, lam kính, lamen, kim mũi 

mác, đèn cồn, cốc thủy tinh, đĩa đồng hồ, giấy thấm.

2.

Hoá chất:  

Nước cất, dung dịch NaCl 1% và 0,9%. 
Nếu chuẩn bị các dung dịch ưu trương khác (KNO3 hoặc đường) thì 

không nên để nồng độ quá cao sẽ làm co nguyên sinh quá nhanh không kịp 
quan sát

3.

Mẫu vật: 

Củ hành tươi (hoặc lá thài lài tía).

IV. TIẾN HÀNH THÍ NGHIỆM
1. Qui trình sử dụng và bảo quản kính hiển vi. 

- Kỹ thuật lấy ánh sáng: Nếu là kính hiển vi dùng nguồn sáng ngoài 

thì cần điều chỉnh gương chiếu sáng; nếu là kính hiển vi dùng điện thì 
hướng dẫn các em vị trí công tắc và nút điều chỉnh cường độ ánh sáng

- Đặt và cố định tiêu bản trên bàn kính sao cho mẫu vật nằm đúng 

trung tâm, dùng kẹp giữ tiêu bản.

- Quan sát: mắt nhìn vào thị kính (nếu là kính 2 mắt thì cần phải quan 

sát bằng cả 2 mắt), dùng tay điều chỉnh ốc sơ cấp (ốc to) sao cho quan sát 
thấy rõ vật cần quan sát. Lưu ý, không để cho tiêu bản chạm vào vật kính 
(có thể dùng ốc hãm, hoặc chỉnh ốc sơ cấp cho vật kính xuống gần chạm 
vào tiêu bản thì dừng lại rồi bắt đầu vừa quan sát vừa chỉnh vật kính lên 

background image

cho tới khi quan sát rõ mẫu vật). Dể nhìn rõ nhất hình ảnh của mẫu vật co 
thể điều chỉnh ốc vi cấp (ốc nhỏ).

- Nghiêm cấm học sinh không được sờ tay vào vật kính và thị kính, 

không được để bộ phận này tiếp xúc với nước hay hóa chất hoặc bất cứ thứ 
gì để tránh làm hư hỏng các bộ phận này.

- Sau khi sử dụng cần lau kính bằng khăn sạch rồi chụp bao nilon hay 

cho vào hộp bảo quản. Luôn bê kính bằng 2 tay (một tay cầm, một tay đỡ 
phía dưới)
2. Cách làm tiêu bản tế bào thực vật

- Dùng kim mũi mác bóc một lớp tế bào biểu bì hành. Để thí nghiệm 

quan sát được rõ cần tách lớp biểu bì càng mỏng càng tốt, nếu không tách 
được mỏng thì các lớp tế bào chồng lên nhau rất khó quan sát. 

- Đặt miếng biểu bì trên lam kính đã nhỏ sẵn một giọt nước, đậy 

lamen và quan sát cấu trúc tế bào. Lưu ý học sinh kỹ thuật đậy lamen để 
tiêu bản không bị lẫn nhiều bọt khí và vị trí của mẫu ở vị trí trung tâm của 
lam kính
3. Quan sát hiện tượng co nguyên sinh và phản co nguyên sinh

-   Nhỏ vào mép lamen một giọt nước muối NaCl 1%. Giữ nguyên 

tiêu bản ở vị trí này, dùng ống hút nhỏ một giọt nước ở mép lamen, đồng 
thời dùng miếng giấy thấm đặt ở phía bên kia lamen để hút hết phần nước 
cho đến khi dung dịch muối thay thế hoàn toàn. Sau 1 – 2 phút ta thấy 

màng tế bào tách khỏi lớp vỏ xenlulozơ 

→ thể tích tế bào chất bị thu hẹp 

lại. Đó là hiện tượng co sinh chất.

- Giữ nguyên tiêu bản ở vị trí này, dùng ống hút nhỏ một vài giọt nước 

ở một mép lamen và ở mép lamen phía đối diện, dùng giấy thấm hút hết 
dung dịch muối ra, quan sát sẽ thấy hiện tượng ngược lại với co nguyên 
sinh chất: Thể tích của tế bào chất và các không bào dần dần mở rộng trở 
về vị trí ban đầu do nước được hút ngược trở lại. Đó là hiện tượng phản co 
nguyên sinh.

4. Thí nghiệm đối chứng

Giết chết tế bào bằng cách hơ lam kính trên ngọn lửa đèn cồn và lặp 

lại thí nghiệm, sau đó quan sát, nhận xét hiện tượng.

Liên hệ quảng cáo

Liên hệ quảng cáo

Bài 3: Quan sát tế bào dưới kính hiển vi_Thí nghiệm co và phản co nguyên sinh

1- Học sinh biết cách làm tiêu bản tạm thời của tế bào thực vật để quan sát hình dạng tế bào. 2- Học sinh có thể quan sát được các thành phần chính của tế bào, hiện tượng co nguyên sinh và phản co nguyên sinh củng cố kiến thức về sự trao đổi chất qua màng tế bào. 3- Học sinh có thể làm được thí nghiệm quan sát hiện tượng co và phản co nguyên sinh ở tế bào thực vật, củng cố kiến thức về sự trao đổi chất qua màng tế bào. 4- Rèn lu ệyn kĩ năng sử dụng kính hiển vi quang học. 5- Rèn cho học sinh tính cẩn thận, tỉ mỉ trong thao tác thí nghiệm.

Gửi nhận xét của bạn về tài liệu này
Tài liệu liên quan
Sinh học lớp 9 - Bài 39: Thực hành Tìm… Lượt tải: 44 Lượt xem: 32686
Sinh học lớp 9 - 1 Bài 45 - 46:… Lượt tải: 0 Lượt xem: 32608
Trắc nghiệm sinh học đại cương Lượt tải: 253 Lượt xem: 28835
Có thể bạn quan tâm
Trắc nghiệm sinh học đại cương Lượt tải: 253 Lượt xem: 28835
Sinh học 11 - Bài 13 : THỰC HÀNH :… Lượt tải: 8 Lượt xem: 28396
Hoá học 8 - BÀI THỰC HÀNH SỐ 3 DẤU… Lượt tải: 14 Lượt xem: 23099
Sinh học 11 - Bài 7 : THỰC HÀNH :… Lượt tải: 10 Lượt xem: 21919
Tóm tắt lý thuyết Sinh học 12 Lượt tải: 493 Lượt xem: 21402