Trong tác phẩm nhìn về vốn văn hoá dân tộc - Trần Đình Hượu

Lượt xem: 255
Số trang: 0
Mã số: 198994
Loại file: PDF
Nhúng
Toàn màn hình
Thích
/ 0
Sao chép
Tài liệu không hiển thị phần xem trước tài liệu
Tải xuống 5,000₫ (0 trang)
Thông tin tài liệu
Ngày đăng: 2012-04-25 09:28:23
Trong tác phẩm " nhìn về vốn văn hoá dân tộc" của Trần Đình Hượu viết
"con đường hình thành bản sắc dân tộc của văn hoá không chỉ trông cậy vào
sự sáng tạo mà còn trong cậy vào
Vượt hành trình gian nan để đổ về đại dương, dòng sông luôn khởi khởi nguồn từ
đất liền,chảy qua bao vùng miền để hoà vào biển lớn. Dòng sông văn hoá Việt
Nam cũng khởi nguồn từ quá khứ 4000 năm lịch sử, chảy trong thời gian qua các
miền văn hoá kế thừa và sáng tạo kết tụ lại thành những giá trị văn hoá Việt Nam
đậm đà bản sắc dân tộc.Nhưng “ con đường hình thành bản sắc dân tộc của văn
hoá ko chỉ trông cậy vào sự tạo tác của chính dân tộc đó mà còn trông cậy vào khả
năng chiếm lĩnh,khả năng đồng hoá các giá trị văn hoá bên ngoài”- quan điểm đó
của Trần Đình Hượu đã đặt ra trong lòng độc giả những trăn trở, đặc biệt trong
hiện tượng tiếp nhận văn hoá ngoại lai của giới trẻ hiện nay.
Văn hoá Việt Nam hình thành sớm, xuất hiện từ những ngày công xã nguyên thuỷ,
phát triển qua nền văn minh lúa nước, hình thành những loại hình văn hoá dân
gian từ sự chạm khắc của miền truyền thuyết ,ca dao, cổ tích với những tập tục ăn
trầu, búi tóc từ thủa cổ xưa.
“Khi ta lớn lên đất nước đã có rồi
Đất nước có trong cái ngày xửa ngày xưa mẹ thường hay kể
Đất nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn
Đất nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc
Tóc mẹ thì bới sau đầu....”
Và cùng với sự ra đời của nhà nước quân chủ chuyên chế, xã hội phong kiến đã
mang đến cho nền văn hoá Việt nam những dấu ấn đặc sắc mang đậm tính chất Á
Đông. Người Việt Nam có quyền tự hào về vốn văn hoá đậm đà thuần Việt cả
trong những lĩnh vực Văn học, nghệ thuật, kiến trúc, hội hoạ , điêu khắc...Với nền
văn học dân gian phong phú thể loại (truyền thuyết, cổ tích, ngụ ngôn, truyện cười,
thơ nôm, sử thi....) mà đỉnh cao là thể thơ lục bát, vẫn được sử dụng đến ngày nay.
Kiến trúc Việt Nam với những mái đình cổ kính, thấp thoáng ẩn hiện dưới những
gốc đa, sau những rặng tre xanh, bến nước, sân đình...Các làn điệu dân ca như ca
trù, quan họ, cải lương....hay những nghệ thuật hội hoạ dân gian Đông Hồ....có thể
coi là những thành quả đã có làm cơ sở xây dựng một nền văn hoá phong phú đa
dạng đậm đà bản sắc dân tộc VN.
Nhưng “con đường hình thành bản sắc dân tộc đâu chỉ trông cậy vào khả năng tạo
tác ” tức là sáng tác,kế thừa và phát huy những gì đã có mà còn phải “ trông cậy
vào khả năng chiếm lĩnh, sự đồng hoá những giá trị văn hoá bên ngoài”. Phải
chăng, hành trình phát triển văn hoá từ sông ra biển chính là sự đồng hành của quá
trình giao lưu và tiếp biến văn hoá- cũng chính là khả năng
đồng biến và chiếm lĩnh những giá trị văn hoá bên ngoài? Khả năng chiếm lĩnh và
đồng hoá phải chăng là khả năng tiếp thu hội nhập nhiều nền văn hoá, khả năng
đón nhận những ảnh hưởng của nền văn minh văn hoá lớn, khả năng tiếp thu chủ
động, biến những cái ngoại lai thành cái của mình và có sàng lọc. Do bối cảnh của
lịch sử với bao thăng trầm, trwocs những dòng chủ lưu về văn hoá ồ ạt theo con
đường cai trị của phong kiến thực dân xâm nhập vào văn hoá Việt Nam một cách
có hệ thống thì việc “chiếm lĩnh” và” đồng hoá” để ko bị chiếm lĩnh và đồng hoá
lại là vô cùng cần thiết, nó quyết định tới sự tồn tại riêng rẽ của một nền Văn hoá
Việt ko thể hoà lẫn.
“Truyện Kiều” của Nguyễn Du cũng là một cách tiếp thu có chọn lọc những giá trị
của văn học trung hoa từ “Kim Vân Kiều truyện” của Thanh Tâm Tài Nhân để trở
thành đỉnh cao của văn học
dân tộc, sự chuyển thể từ thể loại truyện sang truyện thơ ( Nôm) là một sự đồng
hóa hết sức sáng tạo và tích cực của đại thi hào Nguyễn Du. Các thể thơ nôm
đường luật cũng là hệ quả của quá
trình tiếp thu và lĩnh hội có chọn lọc như thế. Kiến truc văn hoá đình chùa ảnh
hưởng từ Phật giáo từ Trung Quốc hay Ấn Độ Trong tác phẩm " nhìn về vốn văn hoá dân tộc" của Trần Đình Hượu viết "con đường hình thành bản sắc dân tộc của văn hoá không chỉ trông cậy vào sự sáng tạo mà còn trong cậy vào Vượt hành trình gian nan để đổ về đại dương, dòng sông luôn khởi khởi nguồn từ đất liền,chảy qua bao vùng miền để hoà vào biển lớn. Dòng sông văn hoá Việt Nam cũng khởi nguồn từ quá khứ 4000 năm lịch sử, chảy trong thời gian qua các miền văn hoá kế thừa và sáng tạo kết tụ lại thành những giá trị văn hoá Việt Nam đậm đà bản sắc dân tộc.Nhưng “ con đường hình thành bản sắc dân tộc của văn hoá ko chỉ trông cậy vào sự tạo tác của chính dân tộc đó mà còn trông cậy vào khả năng chiếm lĩnh,khả năng đồng hoá các giá trị văn hoá bên ngoài”- quan điểm đó của Trần Đình Hượu đã đặt ra trong lòng độc giả những trăn trở, đặc biệt trong hiện tượng tiếp nhận văn hoá ngoại lai của giới trẻ hiện nay. Văn hoá Việt Nam hình thành sớm, xuất hiện từ những ngày công xã nguyên thuỷ, phát triển qua nền văn minh lúa nước, hình thành những loại hình văn hoá dân gian từ sự chạm khắc của miền truyền thuyết ,ca dao, cổ tích với những tập tục ăn trầu, búi tóc từ thủa cổ xưa. “Khi ta lớn lên đất nước đã có rồi Đất nước có trong cái ngày xửa ngày xưa mẹ thường hay kể Đất nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn Đất nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc Tóc mẹ thì bới sau đầu....” Và cùng với sự ra đời của nhà nước quân chủ chuyên chế, xã hội phong kiến đã mang đến cho nền văn hoá Việt nam những dấu ấn đặc sắc mang đậm tính chất Á Đông. Người Việt Nam có quyền tự hào về vốn văn hoá đậm đà thuần Việt cả trong những lĩnh vực Văn học, nghệ thuật, kiến trúc, hội hoạ , điêu khắc...Với nền văn học dân gian phong phú thể loại (truyền thuyết, cổ tích, ngụ ngôn, truyện cười, thơ nôm, sử thi....) mà đỉnh cao là thể thơ lục bát, vẫn được sử dụng đến ngày nay. Kiến trúc Việt Nam với những mái đình cổ kính, thấp thoáng ẩn hiện dưới những gốc đa, sau những rặng tre xanh, bến nước, sân đình...Các làn điệu dân ca như ca trù, quan họ, cải lương....hay những nghệ thuật hội hoạ dân gian Đông Hồ....có thể coi là những thành quả đã có làm cơ sở xây dựng một nền văn hoá phong phú đa dạng đậm đà bản sắc dân tộc VN. Nhưng “con đường hình thành bản sắc dân tộc đâu chỉ trông cậy vào khả năng tạo tác ” tức là sáng tác,kế thừa và phát huy những gì đã có mà còn phải “ trông cậy vào khả năng chiếm lĩnh, sự đồng hoá những giá trị văn hoá bên ngoài”. Phải chăng, hành trình phát triển văn hoá từ sông ra biển chính là sự đồng hành của quá trình giao lưu và tiếp biến văn hoá- cũng chính là khả năng đồng biến và chiếm lĩnh những giá trị văn hoá bên ngoài? Khả năng chiếm lĩnh và đồng hoá phải chăng là khả năng tiếp thu hội nhập nhiều nền văn hoá, khả năng đón nhận những ảnh hưởng của nền văn minh văn hoá lớn, khả năng tiếp thu chủ động, biến những cái ngoại lai thành cái của mình và có sàng lọc. Do bối cảnh của lịch sử với bao thăng trầm, trwocs những dòng chủ lưu về văn hoá ồ ạt theo con đường cai trị của phong kiến thực dân xâm nhập vào văn hoá Việt Nam một cách có hệ thống thì việc “chiếm lĩnh” và” đồng hoá” để ko bị chiếm lĩnh và đồng hoá lại là vô cùng cần thiết, nó quyết định tới sự tồn tại riêng rẽ của một nền Văn hoá Việt ko thể hoà lẫn. “Truyện Kiều” của Nguyễn Du cũng là một cách tiếp thu có chọn lọc những giá trị của văn học trung hoa từ “Kim Vân Kiều truyện” của Thanh Tâm Tài Nhân để trở thành đỉnh cao của văn học dân tộc, sự chuyển thể từ thể loại truyện sang truyện thơ ( Nôm) là một sự đồng hóa hết sức sáng tạo và tích cực của đại thi hào Nguyễn Du. Các thể thơ nôm đường luật cũng là hệ quả của quá trình tiếp thu và lĩnh hội có chọn lọc như thế. Kiến truc văn hoá đình chùa ảnh hưởng từ Phật giáo từ Trung Quốc hay Ấn Độ
— Xem thêm —
Từ khóa: văn họctài liệu